مجاور فارس كرمان است و شهرهاى آن سيرجان و جيرفت و بم است و سواحل آن هرموز « 1 » است . و خراج نواحى آن شش هزار هزار درهم ( 000 ، 000 ، 6 درهم ) است .
بعد از كرمان شهرهاى مكران از نواحى سند است ، و مكران در آن سال به هزار هزار درهم ( 000 ، 000 ، 1 درهم ) مقاطعه « 2 » داده شده بود .
مجاور فارس از سمت شمال اصفهان است . و آن ناحيهايست كه خراجش در آن سال بسيار و برابر ده هزار هزار و پانصد هزار درهم ( 000 ، 500 ، 10 درهم ) بوده است .
مجاور كرمان از سمت مشرق سيستان است كه مركز آن به زرنج مشهور است و خراج آن در زمان صلح هزار هزار درهم ( 000 ، 000 ، 1 درهم ) است .
مجاور سيستان نواحى خراسان است . بست « 3 » و رخج « 4 » و كابل به
هامش
( 1 )Hormouz، ابن خرداذبه اين موضع را ارموز ضبط كرده است . ص 62 ؛ ابن فقيه ، ص 206 ؛ ابن رسته ، ص 122 ؛ اصطخرى ، صص 29 - 35 - 105 - 159 - 162 - 165 - 166 - 167 - 169 - 170 ؛ ابن حوقل ، ج 1 ، صص 48 - 54 ؛ ج 2 ، صص 268 - 270 - 273 ؛ حدود العالم ، ص 127 ؛ مقدسى ، ص 466 ؛ ابى الفداء ، صص 368 - 384 - 385 ؛ نزهة القلوب ، صص 139 - 141 ؛ سرزمينهاى خلافت شرقى ، صص 341 - 342 .
( 2 ) مقاطعه : ارزيابى ماليات يك منطقه به قرار مبلغى مقطوع به مردم واگذار مىشده است . بعبارت ديگر اجاره كردن ماليات محل بوسيله مردم آنجا ، به مبلغ مقطوع را مقاطعه مىگفتند ( فرهنگ معين ، جلد 4 ، ص 4282 ) .
( 3 )Bost، ر ك به ابن فقيه ، ص 208 ؛ ابن رسته ، ص 122 ؛ اصطخرى ، صص 238 - 240 - 242 - 243 - 245 - 246 - 250 - 252 ؛ ابن حوقل ، ج 2 ، صص 349 - 351 - 352 - 354 - 355 - 356 - 357 ؛ حدود العالم ، ص 103 ؛ مقدسى ، صص 50 - 297 - 304 ؛ ياقوت ، ج 1 ، ص 612 ؛ ابى الفداء ، ص 390 - 391 ؛ نزهة القلوب ، صص 142 - 143 ؛ ايرانشهر ، ماركوارت ، صص 197 - 198 ؛ سرزمينهاى خلافت شرقى ، صص 368 - 369 .
( 4 )Rokkhadj، ر ك به ابن خرداذبه ، صص 35 - 39 - 40 - 50 ؛ البلدان ، صص 57 - 58 ؛ ابن فقيه ، ص 208 ؛ اصطخرى ، ص 244 - 248 - 250 ؛ ابن حوقل ، ج 2 ، صص 352 - 355 - 357 ؛ حدود العالم ، ص 103 ؛ ياقوت ، ج 2 ، ص 770 ؛ ابى الفداء ، صص 388 - 389 ؛ ايرانشهر ، ماركوارت ، ص 37 ؛ سرزمينهاى خلافت شرقى ، ص 371 .