قاضى ابو بكر در كتاب « الانتصار » گفته :
مقصود عثمان جمع كردن مسلمين بر قرائتهاى ثابت و معروفى كه از پيغمبر رسيده و لغو قرائتهاى ديگر بود .
او مردم را وادار كرد كه مصحفى برگيرند كه تقديم و تأخيرى در آن نباشد ، و تأويل آيات را در كنار آنها ننوشته باشند ، و آنچه تلاوتش نسخ شده بود با آنچه تلاوتش بجا مانده درج نگردد ، تا مبادا در نسلهاى بعدى فساد و شبهه پديد آيد .
حارث محاسبى گفته : در ميان مردم شهرت يافته است كه عثمان جمعكننده قرآن بوده ولى اينطور نيست ، بلكه عثمان مردم را بر يك وجه خواندن قرآن واداشت - بر مبناى قرائتى كه او و هريك مهاجرين و انصار كه وى آن را ديده بود برگزيده بودند - زيرا وقتى كه اختلاف مردم عراق و شام در حروف قرائتها پيش آمد از آشوب و بلوا ترسيد ، امّا قبل از آن مصحفها به وجوهى از قرائتهاى بىقيدى بودند كه بر اساس حروف هفتگانهاى كه قرآن بر آنها نازل شده نوشته شده بودند .
در اتقان از محاسبى مذكور نقل كرد ، كه على - عليه السّلام - فرموده :
« اگر حكومت بدست من بيفتد هرآينه با مصحفها همان كار را مىكردم كه عثمان كرد » .
گويد : و ابن ابى داود به سندى صحيح از سويد بن غفله روايت كرده كه گفت : على - عليه السّلام - فرمود :
جز نيكى چيزى دربارهء عثمان نگوئيد به خدا سوگند آنچه در مصاحف انجام داد جز با مشورت ما نبود و در حضور ما انجام گرفت ، به ما گفت : دربارهء اين قرائتها چه مىگوئيد ؟ به من گزارش رسيده كه
فصل الخطاب في عدم تحريف كتاب رب الأرباب (قرآن هرگز تحريف نشده) (فارسى) — صفحة 66
مساهمون: سليمان أخ محمد بن عبد الوهاب
ص٦٦