مواجهه با حقوق ديگران ممكن است صورت تزاحم پيدا كند و در نتيجه ضرر و اضرار مطرح شود .
قاعدهء لا ضرر و لا ضرار از اين تزاحم كه موجب ضرر به خود يا ضرر به ديگران است جلوگيرى مىكند .
چند مطلب اساسى را بايستى براى توضيح اين مسأله بيان كنيم :
1 - در شئون انسانى عواملى هستند كه براى اشخاص ايجاد حق مىكنند . قانون اسلام رابط ميان آن عامل و حق را امضاء نموده يا آن رابطه را وضع كرده است مانند : كار و مزد ، و احياى زمين و مالكيت آن .
2 - بعضى از حقوق عامل خارج از وجود شخص انسانى ندارند ، بلكه انسان از نيرويى كه دارد حق بهره بردارى از آن نيرو را دارا مىباشد ، مانند نيروى تفكر و معلومات و ذوق نويسندگى ، و بيان اين گونه حقوق نيز بطور طبيعى براى شخص از نظر قانون تثبيت گشته است .
3 - اين حقوق و اجراى آن گاهگاهى به حالت تزاحم با حقوق ديگر خود شخص يا حقوق ديگران تزاحم پيدا مىكند .
منابع فقه ( فارسي ) — صفحة 146
مساهمون: محمد تقي جعفري
ص١٤٦