بخش نخست امام رضا عليه السّلام و محنتهاى امام كاظم عليه السّلام
هارون الرشيد به ارتباط عميق و ريشهدار ميان امام كاظم عليه السّلام و مسلمانان پى برده بود و مىديد پايگاه مردمى حضرت موسى بن جعفر عليه السّلام روزبهروز توسعه مىيابد و اگر امام كاظم عليه السّلام زنده بماند به يقين مسلمانان به مقايسه و مقارنه ميان روش رفتارى امام كاظم عليه السّلام و هارون الرشيد پرداخته ، شيوه درست و بدون كژى را از شيوه انحرافى بازخواهند شناخت . لذا به اين نتيجه رسيد در صورتى كه امام كاظم عليه السّلام آزادانه به فعاليت خود ادامه دهد ، به يقين ، وجودش خطر بزرگى براى دستگاه خلافت خواهد بود . به همين دليل در صدد برنامهريزى براى زندانى كردن امام كاظم عليه السّلام و كنترل فعاليتها و پيشگيرى از تأثير او بر مسلمانان برآمد .
از ديگرسو رويارويىهاى مكرر امام كاظم عليه السّلام با هارون الرشيد و خردهگيرى او براى كسى چون هارون سخت دشوار بود و امكان نداشت تا در برابر امام عليه السّلام و موضعگيرىهاى او خاموش بماند . امام كاظم عليه السّلام نيز در چنين موقعيتى قرار داشت و خاموش ماندن در برابر اقدامهاى تجاوزگرانهء هارون عليه امت اسلامى و شريعت و سنت پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و إله را ناروا و بى جا مىديد . اين رويارويى در موضعگيرىهاى متعددى چهره نمود كه بر هارون بسيار سنگين و ناگوار مىآمد . بهعنوان مثال ، هارون به امام كاظم عليه السّلام گفت : « اى ابو الحسن ،