تنها در آخرين سالهاى حكومت دولت صفوى بود كه به ابتكار ايران دوباره با پرتغال معاهده منعقد گرديد . نمايندهاى از سوى شاه سلطان حسين بنام طهمورث بيگ در اواخر سال 1718 ميلادى به نايب السلطنه ايالت گوآ كه به لوئيس دومنز نام داشت ، مراجعه كرد . « 1 »
گرچه ناوگان پرتغال در 1719 در مقابل بندر كنگ درگيريهاى موفقيت - آميزى پيدا كرد و حتى ايران توانست يك قشون جنگى را اين بار در بندر كنگ گردآورى نمايد اما اين معاهده تازه نيز مانند معاهده 1697 - 1695 ديرى نپائيد و كوتاه مدت بود . « 2 »
پرتغالىها نادرستى وزيران ايرانى را كه خود را در مقابل پول به عربهاى مسقط فروخته بودند ( و ميان آنها بيگ اعظم يا فرمانده كل قوا نيز بود ) مسؤل دانستند و مورد انتقاد قرار دادند .
از سوى ايران ، مرعشى وقايعنويس مىگويد كه پايان زد و خوردهاى كنگ مشكوك به نظر مىرسد و علت آن را كه بار ديگر موجب شد تا لشكركشى مشتركى كه طرحش ريخته شده بود ، در نطفه خفه شود ، آشكار مىسازد .
مبلغ يك هزار و صد تومانى را كه پرتغالىها همه ساله از محل درآمد گمرك كنگ دريافت مىداشتند بيست سال بود كه دريافت نكرده بودند .
وقايعنويس ايرانى ميگويد : « مانند زمان شاه سلطان حسين ، مأموران حكومت
هامش
( 1 ) - كتاب مجمع التواريخ بقلم مرعشى صفحه 41 و 42« Historia genealogica »اثرCaetano de Sousaجلد پنجم سال 1948 صفحه 219 . خانبابا بيانى ، از قول وزارت امور خارجه پاريس ، به حضور يك فرستاده پرتغالى در دربار صفوى اشاره مىكند كه در دسامبر 1271 براى مطالبه مخارج ناشى از مداخله نيروى دريائى پرتغال در جنگ بر عليه مسقط بدربار صفوى مراجعه كرده است .
( 2 ) - رجوع شود به كتابBibliotheca LusitanaاثرBarbosa Machadoجلد دوم چاپ 1966 صفحات 158 و 159 كه در آن به كتاب :« Eventus Lusitanae classis quae e Goa ad Persiam profecta est »اثرFrancisco Giraldesاشاره شده است .