يا خواهر شجاع وسخنور امام ( ع ) ، زينب كبرى ( س ) ، آن فريادگر قرنها وعصرها ، در
روز عاشورا فرياد مىكشد : " جدا ! يا رسول الله ! صلى عليك مليك السماء ، هذا حسينك مرمل
بالدماء ، مقطع الأعضاء مسلوب العمامة والرداء . " يا سر نعش برادرزاده عزيزش على أكبر
مىگويد : " حبيباه ! يا بن أخاه ! " يا در دربار شام آن خطبه كوبنده وروشنگر را ايراد مىكند
وشنوندگان را مبهوت وحيران بيانات خود مىسازد . آرى ! اين نوع مقتل گويى ومقتل نگارى ،
صحيح ترين ، گيراترين ، سوزناك ترين وأصيل ترين شيوه مقتل نگارى از حادثه كربلا است كه
از راه روايتگران راستين ، عالم ، معصوم ، امام شناس وحجت شناس به دست ما رسيده است
وارزش واعتبار ويژه خود را دارد . چون گفته اند :
" در عزايى گر بود نوحه گر آه صاحب درد را باشد اثر " .
بدون شك اين نوع مقتل گويى ومقتل نگارى كه خمير ما به ديگر مقاتل بعدى به
شمار مىآيد ، مؤثرترين ، مقبول ترين ومستندترين شيوه بازگويى مقتل مىباشد كه از مسير
خود صاحبان عزا ، به افراد ديگر منتقل گرديده واين قبيل مقاتل را فقط از لابلاى
متون روايى ، تاريخي وسيراه اى پيشوايان معصوم ( ص ) مىتوان به دست آورد ودر اختيار
مشتاقان قرار دار وطبيعي است چه مقتل زيبا ومقتل نگارى راستينى خواهد بود كه هرگز
نظيري براي آن نمىتوان يافت .
مرحله دوم مقتل نگارى
پس از عبور از اين مرحله روشن وصاف وشفاف ، به مقتل نگارى روزگاران بعدى
مىرسيم . گرچه دقيقا به صافي وروشنى مرحله نخستين نيست ، ولى حقايق تاريخي ، عادات
وسنن اجتماعي ، أدب وأدبيات مرثيه نگارى ارزشمندى را در باره آن حادثه بزرگ
وجانگداز به ثبت رسانده است . كتاب شناس معروف جهان تشيع ، مرحوم حاج شيخ آقا بزرگ
تهرانى در اثر ماندگار خود " الذريعة إلى تصانيف الشيعة " ( 1 ) تعداد شصت وپنج كتاب از اين
هامش
( 1 ) الذريعة ، ج 22 ، ص 20 تا 30 .