صومعههاست » . « 2 » خداوند متعال اين آيه را نازل فرمود . هنگامى كه شأن نزول اين آيه را دانستى ، پس بدان در آيه و در داستان گذشته دلالتى بر چند امر وجود دارد :
1 - نمىتوان و جايز نيست هرچيزى را كه خداوند حلال شمرده است ، حرام دانست ، اعمّ از طيّبات و غيره و هر چيزى از خبائث را كه خداوند حرام شمرده است ، نمىتوان حلال و پاك شمرد .
2 - رهبانيّت و سختگيرى از سنن و آداب اين شريعت شريفه نيست . بلكه از سنن و آداب آن ، تناول طيّبات و بهرهگيرى از كامبخشىهاست .
3 - عهد و قسم بر ترك مستحبّى منعقد نمىگردد و نيز بر ترك مباحى كه اولى انجام دادن آن باشد ، همين طور است .
* * * محرمات بر بنى اسرائيل :
[ 381 ] آيهء هشتم :
« كُلُّ الطَّعامِ كانَ حِلًّا لِبَنِي إِسْرائِيلَ إِلَّا ما حَرَّمَ إِسْرائِيلُ عَلى نَفْسِهِ مِنْ قَبْلِ أَنْ تُنَزَّلَ التَّوْراةُ قُلْ فَأْتُوا بِالتَّوْراةِ فَاتْلُوها إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ » ؛
« تمام خوردنىها بر يعقوب حلال بود ، مگر آن چيزى كه يعقوب بر خويشتن حرام نموده بود ، پيش از آنكه تورات نازل گردد بگو تورات را تلاوت كنيد اگر راستگو باشيد » .
در شأن نزول اين آيه ، عواملى را ذكر نمودهاند :
1 - هنگامى كه يهود مشروعيّت نسخ را منع نمودند ، اين آيه جهت تكذيب آنان و تبيين وقوع آن نازل شد .
2 - هنگامى كه اين آيه نازل شد :
* * * [ 382 ]
« فَبِظُلْمٍ مِنَ الَّذِينَ هادُوا حَرَّمْنا عَلَيْهِمْ طَيِّباتٍ أُحِلَّتْ لَهُمْ »
« 1 » و قول خداوند متعال كه مىفرمايد :
* * *
هامش
( 1 ) . سورهء نساء ، آيهء ، 160
( 2 ) . غوالى اللئالى ، ج 2 ، ص 150 .