سرتاسرى را قرار دهد ، و بالاى آن حبره ، يا چيزى كه جايگزين آن باشد ، و بگذارد با او دو جريده از چوب خرما ، يا درخت ديگرى ، و بايد تر و تازه باشد ، و طولش به اندازهء استخوان ذراع [ ساعد ] ، يكى از آن دو را در جانب راست ، چسبيده به بدن ، از آن محّلى كه موضع بستن لنگ است ، و ديگرى را در جانب چپ ما بين پيراهن و سرتاسرى و كافور را بر مواضع سجده ميّت ، كه پيشانى و باطن دستها ، و سر زانوها ، و اطراف انگشتان پاها مىباشد بگذارد . و اگر از كافور چيزى اضافه آمد بر سينه او قرار دهد . و كفنها را بر او بپيچند ، و او را از جانب سر و پاهايش ببندد ، تا او را به خاك سپارند ، آن وقت گره كفن را بگشايند . چون از كار كفن فارغ شدند ، او را بر تابوت قرار داده ، به جانب مصّلى ببرند ، و بر او نماز بخوانند ، علّامهء مجلسى و زاد المعاد آنچه را كه خلاصهاش اين است فرموده :
اين نماز بر همهء مسلمانان كه آگاه به فوت شخصى شوند واجب است ، و اگر يك نفر از آنان بخواند ، از ديگران ساقط مىشود . و خواندن نماز بر مردهء شيعه اثنى عشرى كه بالغ باشد بدون خلاف در بين علما واجب است ، و اشهر اقوى آن است كه بر طفلى كه شش سالش تمام شده خواندن نماز واجب است ، و ظاهرا به قصد قربت مىتوان اكتفا كرد . و كمتر از شش ماهه را اگر زنده متولّد شده باشد بعضى مستحبّ دانستهاند و بعضى بدعت ، و احوط نماز نخواندن است . و سزاوارترين مردم به نماز ميّت بنابر مشهور وارث اوست ، و شوهر به همسر خود اولى است ، و واجب است نمازگزار رو به قبله بايستد ، و سر جنازه به جانب راست او باشد ، درحالىكه ميّت را به پشت خوابانده باشند ، و در اين نماز طهارت از حدث شرط نيست ، و جنب و حائض ، و بىوضو مىتوانند اين نماز را بخوانند ، و مستحبّ است با وضو باشد ، و اگر آب نباشد ، يا مانعى داشته باشد ، يا وقت تنگ باشد ، مستحبّ است تيمم نمايد . و ظاهر بعضى احاديث است كه بدون عذر نيز تيمم مستحبّ است و بنابر مشهور مستحبّ است امام جماعت برابر ميان بدن مرد ميّت ، و روبروى سينه زن بايستد ، و مستحبّ است كفش را از پا بيرون كند . و واجب است نيّت نماز كنند . و پنج تكبير بگويند ، و مستحبّ است ، در هر تكبير دستها را تا برابر گوش بالا ببرند ، و مشهور آن است كه پس از تكبير اول بگويد :
اشهد ان لا إله الّا اللّه و اشهد انّ محمّدا رسول اللّه و پس از تكبير دوم بگويد : صلّ على محمّد و ال محمّد و بعد از تكبير سوم بگويد : اللّهمّ اغفر للمؤمنين و المؤمنات و بعد از تكبير چهارم بگويد :
الّلهمّ اغفر لهذا الميّت و تكبير پنجم را بگويند ، به اين صورت نماز تمام و مجزى است . و بنابر نظر مشهور ، بهتر
مفاتيح الجنان (فارسى) — صفحة 1107
مساهمون: الشيخ عباس القمي
ص١١٠٧