كاملًا متمايل و مشتاق شود و به نمك ، به جاى خورش قناعت نمايد و آنقدر از چشمهايم اشك بريزم كه همچون چشمهاى خشكيده ، ديگر اشكم جارى نگردد . آيا همان گونه كه گوسفندان در بيابان شكم را پر مىكنند و مىخوابند و يا دستهء ديگرى از آنها در آغلها از علف سير مىشوند و استراحت مىكنند ، « على » هم بايد از اين زاد و توشه بخورد و به استراحت پردازد ؟ ! در اين صورت چشمش روشن باد كه پس از سالها عمر به چهارپايان رها شده و گوسفندانى كه در بيابان مىچرند اقتدا كرده است !
خوشا به حال آن كس كه وظيفهء واجبش را نسبت به پروردگارش ادا كرده ، سختى و مشكلات را تحمّل نموده ، خواب را در شب كنار گذارده ، تا آنگاه كه بر او غلبه كند ، روى زمين دراز بكشد و دست زير سر بگذارد و استراحت كند ، در ميان گروهى باشد كه از خوف معاد ، چشمهايشان خواب ندارد ، پهلوهايشان براى استراحت در خوابگاهشان قرار نگرفته ، همواره لبهايشان به ذكر پروردگار در حركت است ، گناهانشان بر اثر استغفار از بين رفته « آنها حزب اللّهاند ، آگاه باشيد كه حزب اللّه رستگارانند ! » . « 1 » بنابراين اى « پسر حنيف » ! از خدا بترس و به همان قرصهاى نان اكتفا كن تا خلاصى تو از آتش جهنّم امكانپذير گردد .
نامهء 46
به بعضى از فرماندارانش
امّا بعد ، تو از كسانى هستى كه من براى به پا داشتن دين از آنها كمك مىگيرم ! سركشى و تكبّر را به وسيلهء آنان در هم مىكوبم و مرزهايى كه در معرض خطر قرار دارد ، به وسيلهء آنها حفظ مىكنم . بنابراين ، تو در مورد آنچه برايت مهم است از خدا استعانت جوى ، و شدّت و سختگيرى را با كمى نرمش در همآميز ، در آنجا كه مدارا كردن بهتر است مدارا كن ! امّا آنجايى كه جز با شدّت عمل كار از پيش نمىرود ، شدّت را به كار بند . پر و بالت را براى مردم بگستر ! و با چهرهء گشاده با آنان روبه رو شو ! نرمش را نسبت به آنها نصب العين خود گردان ! و در نگاه ، اشاره و تحيّت و درود ، ميان آنها مساوات را رعايت كن ! تا زورمندان و بزرگان كشور در تبعيض و حمايت بى دليل تو طمع نورزند و ضعيفان از عدالت تو مأيوس نگردند . والسلام .
هامش
( 1 ) . سورهء مجادله ، آيهء 22 .