خطبهء 86
دربارهء صفات خدا و موعظهء مردم به تقوا و مشورت
او به تمام اسرار آگاه است ، و از همهء ضميرها با خبر ! به همه چيز احاطه دارد ، و بر همه چيز پيروز است ، و برهمهء اشيا غالب و قادر است .
آنان كه اهل عملند پيش از آنكه اجلشان فرا رسد ، در ايّام مهلت بايد به عمل پردازند ، و در ايّام فراغت پيش از آنكه گرفتار شوند تلاش كنند ، و قبل از آنكه راه گلو بسته شود تا زمانى كه قدرت نفس كشيدن دارند ، فكرى به حال خود بكنند ، و براى خود و جايى كه مىروند توشه آماده كنند ، از اين سرا كه سرانجام بايد كوچ كرد براى منزلگاه ابدى تدارك ببينند .
اى مردم ! شما را به خدا ؛ خدا را در نظر آوريد ، و براى آنچه از شما حفظ آن را خواسته است ، يعنى قرآن مجيد بكوشيد ، و در آنچه نزد شما وديعه گذاشته كه همان حقوق خداست كوتاهى نكنيد ! زيرا خداوند شما را عبث نيافريده و مهمل وانگذاشته ، و شما را در جهالت و نابينايى سرگردان رها نكرده است .
كردارتان را بيان كرده و اعمالتان را دانسته و سرآمد زندگى شما را مشخص ساخته « كتابى ( بر شما نازل كرده ) كه روشنگر همه چيز است » ، « 1 » پيامبرش را مدّتى در ميان شما گذارد تا براى او و شما آيينى كه مورد رضاى اوست و كتاب آسمانيش بازگو مىكند ، تكميل كند .
اوامر و نواهى خدا ، و آنچه مورد رضايت و نارضايى او بود با زبان وى بيان فرمود ، راه عذر را بر شما بربست و حجّت را بر شما تمام كرد ، اعلام خطر نمود و از عذاب شديد شما را بيم داد ، پس باقى ماندهء عمر خويش را دريابيد و استقامت و صبر را پيشه كنيد ، چه اينكه باقى مانده در برابر ايّام زيادى كه به غفلت گذشته و به پند و موعظه توجّه نشده ، بسيار كم است .
به خود بيش از حد آزادى مدهيد كه اين شما را به ستمگرى مىكشاند ، و آن قدر هم مداهنه و سستى نورزيد ، كه سستى شما را به معصيت ( مصيبت ) مىكشاند .
هامش
( 1 ) . سورهء نحل ، آيهء 89 .