اختيار دارد كه هر كيفر را بخواهد دربارهء اينان فرمان دهد . احمد بن فضل گويد : معتصم توجهى به امام جواد عليه السلام كرد و به ايشان گفت : شما دربارهء موضوعى كه اينان دربارهاش پاسخ دادند ، چه مىگوييد ؟ حضرت جواد عليه السلام فرمود : اين فقيهان و شخص قاضى آن گونه كه اميرالمؤمنين شنيد ، گفتند .
معتصم گفت : شما نظر خود را به من بگوييد . حضرت فرمود : اين فقيهان در فتواىشان گمراه شدهاند و آنچه بر اميرالمؤمنين واجب است اين كه ، دربارهء اين راهزنانى كه راه را بستهاند ، بينديشند . اگر تنها خوف و ترس ايجاد و راه را ناامن كرده و كسى را نكشته و مالى را نبردهاند ، دستور دهد كه آنان را به زندان بسپارند ؛ چرا كه اين معناى تبعيد آنان از آن زمين در برابر ناامنى راه و ترسى است كه ايجاد كردهاند ولى اگر هم راه را ناامن و هم خوف و ترس ايجاد كرده و نيز كسى را كشتهاند ، دستور دهد كه اينان را بكشند و اگر راه را نا امن و هم خوف و ترس ايجاد كرده و هم كسى را كشته و هم مالى را بردهاند ، دستور دهد كه دست و پاىشان را به عكس يكديگر ببرند و پس از آن ، آنان را به دار آويزند .
احمد بن فضل گويد : معتصم براى عامل خود نوشت كه اين فتواى امام را دربارهء آنان اجرا سازد . »
1776 - 47025 - ( 11 ) از امام صادق عليه السلام دربارهء فرمودهء خداوند عز و جل كه : كيفر آنان كه با خدا و پيامبرش به جنگ بر مىخيزند و اقدام به فساد در روى زمين مىكنند ، اين است كه اعدام شوند يا به دار آويخته شوند يا دست و پاى آنان به عكس يكديگر بريده شود يا از سرزمين خود تبعيد شوند ، سؤال شد . حضرت فرمود : اگر بكشد و بجنگد و مالى نبرد ، كشته مىشود و اگر بجنگد و بكشد ، كشته مىشود و به دار آويخته مىشود و اگر بجنگد و مال ببرد ولى نكشد ، دست و پايش قطع مىشود و اگر بجنگد و نكشد و مالى نبرد ، تبعيد مىشود و شايسته است كه تبعيدش شبيه به دار آويختن و كشتن باشد ؛ پاهايش را سنگين كنند [ چيزى به آن ببندند ] و او را در دريا بيندازند . »
1777 - 47026 - ( 12 ) امام باقر عليه السلام فرمود : « كسى كه با خدا بجنگد و مال ببرد و بكشد ، بايد كشته و به دار آويخته شود و كسى كه بجنگد و بكشد ولى مالى نبرد ، بايد كشته شود ولى به دار آويخته نشود و كسى كه بجنگد و مال ببرد ولى نكشد ، بر اوست كه دست و پايش به عكس يكديگر قطع شود و كسى كه بجنگد ولى مالى نبرد و نكشد ، او بايد تبعيد شود . پس از آن خداوند عز و جل استثنا نموده است و فرموده :
مگر آنان كه پيش از دست يافتن شما بر آنان ، توبه كنند . منظور اين است كه پيش از آن كه امام آنان را دستگير كند ، توبه كنند . »
1778 - 47027 - ( 13 ) ابواسحاق مداينى گويد : « نزد امام ابو الحسن الرضا عليه السلام بودم كه مردى به خدمت ايشان شرفياب شد و به حضرت گفت : فدايت شوم ! خداوند مىفرمايد : فقط كيفر آنان كه با خدا و پيامبرش به جنگ بر مىخيزند . . . تا اين فرمودهء خداوند كه : يا از سرزمين خود تبعيد مىشوند . امام فرمود : اين چنين خداوند فرموده است . آن مرد به امام گفت : فدايت شوم ! آنچه كارى است كه اگر انجام دهد ،
جامع أحاديث الشيعة (منابع فقه شيعه) (فارسى) — صفحة 1017
مساهمون: السيد البروجردي
ص١٠١٧