حجاج از مدينه منوره در حال حركت است . اين خبر از مخابرهاى كه ارسال شده ، به دست آمد . چون موسم حج نزديك است ، بر اين مبنا احتمالًا چه اين قافلهها و چه ديگر قافلههايى كه در راهها هستند و طبيعتاً از طريق حلب مىآيند ، نمىتوانند به مكّه مكرمه برسند . به اين جهت در اين باب ، موجبات تبليغات لازمه اجرا شود . اين مسئله به ولايت مشاراليه اطلاع داده شود . به خاطر ايجاب اجراى آن ، اگر حجاج روس و حجاجى از ساير دولتها حضور دارند ، رسيدنشان به مكه مكرمه از راه خشكى صحيح نيست ، در اين باب اجراى تبليغات شرعى به ولايت بيروت و ساير اماكن ، فرموده شود . عرض شده است . والى سوريه ، اسماعيل فاضل . 7 . تشرين ثانى . 1326 .
DH . ID : 19 / 87 - 1
[ سند دوم ]
تلگرافنامه
به نظارت جليله داخله ؛ بسيار فورى است .
در تلگرافى كه ديشب از پست مجلس طبيّه ملكيّه گرفتم ، اطلاع دادند حجاج ايران را از طريق حمدانيه در دو گروه سوق دادند . آنها غير از اين چارهاى نداشتند . ديروز با اجتماع همه كونسولها ، مشتركاً عرضى به همه سفارتخانهها نوشته شد . ايرانيان بعد از اصرار زياد بالاخره راضى شدند از راه حمدانيه بروند . مفتش صحيّه كه در مسكنه است ، الان اين خبر را اطلاع داد . امروز براى همراهى آنها تعدادى سرباز و تعدادى ضابطه و ژاندارم و ساير مأمورين ، فرستاده و تعيين موقع اطراق آن ، اطلاع داده مىشود . در آن مكانها رسيدن حجاج نيز اطلاع داده مىشود و هر نوع اسباب استراحتشان تأمين مىگردد . مأمورانى كه در اوايل به حمدانيه فرستاده شدند [ و ] ديروز حبس شدند . چند روز ديگر دوباره آزاد خواهند شد . ما به انجام اين امور تأسفوار مجبوريم و مصارف زيادى خرج مىشود . اين مسئله ، امر مجلس صحيّه است .