480 - « آه از اين لطف »
دوش رفتم به دَرِ ميكده ، خوابآلوده * خرقه تردامن ، و سجّاده شرابآلوده
آمد افسوسكنان مغبچهء بادهفروش * گفت : بيدار شو ، اى رهرو خوابآلوده
شستوشويى بكن آنگه ، به خرابات خرام * تا نگردد ز تو اين ديرِ خراب آلوده
در هواى لب شيريندهنان چند كنى ؟ * جوهرِ روح به ياقوتِ مذاب آلوده
به طهارت گذران منزل پيرىّ و مكن * خِلعت شَيب چو تشريف شباب آلوده
آشنايان ره عشق ، درين بحر عميق * غرقه گشتند و نگشتند به آب آلوده
پاك و صافى شو و از چاه طبيعت بدر آى * كه صفايى ندهد آبِ تُرابآلوده
گفتم : اى جان و جهان ، دفتر گل عيبى نيست * كه شود فصل بهار از مى ناب آلوده
گفت : حافظ ، لُغَز و نكته به ياران مفروش * آه ازين لطفِ به انواع عتاب آلوده
* توضيحات :
دوش ( ديشب ) خرقه تر ( لباسم كه به شراب خيس شده ) سجّاده شرابآلوده ( جانمازم آلوده به شراب ) افسوسكنان ( قيد حالت - طعنه زنان ، استهزاكنان ) مغبچه ( خادم ميكده ) رهرو ( رهگذر ) خرابآلوده ( غافل - بىخبر ) شستوشو كن ( اول پاك شو ) مفهوم بيت ( 3 ) ( عاشق بايست از آرزوى طبع و هواى نفس پاك باشد تا كه در ميخانهء عشق را از هوس آلوده نكند ) ياقوت مذاب ( شراب سرخ رنگ ) شيب ( پيرى ) شباب ( جوانى ) تشريف ( خلعت ، لباس ) معنى بيت ( 5 ) ( خادم ميكده گفت : دوران پيرى را به پاكى سپرى كن و خلعت پيرى را با لباس جوانى آلوده مكن و پيرى را از جوانى جدا كن ) معنى بيت ( 6 ) ( اهل علم و معرفت در درياى ژرف عشق غرق گشتند اما نسبت به تعلّقات مادى آلودهدامن نشدند ، اگرچه غرق شدند ولى ناله نكردند تا كسى مطلع شود ) معنى بيت ( 7 ) ( از چاه طبيعت خودخواهى و هوس بيرون بيا و پاك شو زيرا آب پاك به خاك آلوده صفا نمىبخشد ) .
* ترجمه :
* نتيجه تفأل :
1 - لسان الغيب در بيتهاى 8 و 9 به ترتيب فرمايد : ( به جانان گفتم : اى جان جهان ، عيبى نيست كه اگر دختر گل در فصل بهار از شراب آلوده گردد و همراه فصل بهار باده نوشيد ) ( جانان پاسخ داد : اى حافظ نزد دوستان فضلفروشى مكن و نكتهسنجى مفروش تو هنوز به كمال معنى پى نبردهاى پس خاموش باش ؛ دريغا از اين همه مهربانى و عنايت محبوب كه آميخته با سرزنش بود ) خود تفسير كنيد .
2 - نيت جنابعالى بسيار خوب است و در كار و حال و وضع شما و خانوادهاتان گشايش بسيار ايجاد مىشود بهطورىكه از جايى كه فكرش را نمىكرديد ، خبرهاى خوش دريافت مىكنيد ، چرخ زندگى شما به سرعت خواهد گشت و بر دشمن بدجنس و ناملايمات و سختىها پيروز مىشويد و سرانجامى بسيار عالى خواهيد داشت .
3 - تنهايى را رها كنيد و با مردم و اقوام باشيد و براى فعاليت و تلاش جديد كمر همت بربنديد كه زندگى خوبى در انتظار شماست ، مرغ سعادت بر بام منزل شما سايه افكنده است پس از فرصت با توكل بر خداوند بهره بگيريد .
4 - به پدر و مادر احترام بگذاريد و همسر را دوست بداريد و مواظب مهر و محبت او باشيد زيرا وى شما را دوست دارد اما بىتجربه است .
5 - عزيزم ، بدترين مردم شخص دوروست كه با هركس از در خدعه و فريب وارد مىشود و يكرو نيست . پس از او برحذر باش .
6 - مسافر حالش خوب و خريدوفروش سودمند است و به زودى خبرهاى خوش همراه با كاميابى دريافت مىكنيد و مسافرت مهمى در پيش داريد .