320 - « حافظ قرابهكش »
در عهدِ پادشاهِ خطابخشِ جرمپوش * حافظ قرابهكش شد و مفتى پياله نوش
صوفى ز كنجِ صومعه با پاى خُم نشست * تا ديد محتسب كه سبو مىكشد به دوش
احوالِ شيخ و قاضى و شُرب اليهودشان * كردم سؤال صبحدم از پيرِ مىفروش
گفتا : نه گفتنيست سخن ، گرچه محرمى * دركش زبان و پرده نگه دار و مى بنوش
ساقى بهار مىرسد و وجه مى ، نماند * فكرى بكن كه خون دل آمد ز غم به جوش
عشق است و مفلسى و جوانىّ و نوبهار * عذرم پذير و جرم ، به ذيلِ كرم بپوش
تا چند همچو شمع زبانآورى كنى * پروانهء مراد رسيد ، اى مُحب ، خموش
اى پادشاهِ صورت و معنى كه مثلِ تو * ناديده هيچ ديده و نشنيده هيچ گوش
چندان بمان كه خرقهء ازرق كند قبول * بختِ جوانت از فلكِ پيرِ ژندهپوش
* توضيحات :
خطابخش ( تركيب وصفى - خطا بخشنده ) قرابهكش ( تركيب وصفى - برنده شيشه شراب ) قرابه ( كوزهء پهن و دهان گشادى كه شراب در آن مىريختند ) پادشاه ( استعاره از شاه شجاع حاكم شيراز ) مفتى ( فقيه - فتوادهنده ) صوفى ( سالك ) با ( حرف اضافه به معنى در ) محتسب ( نهىكننده شرع ) سبو ( كوزه شراب ) شرب اليهود ( پنهانى خوردن شراب ، نوشيدن در اختفا - چون يهود به دليل مستى در خفا شراب نوشند ) وجه ( زر و سيم ) مفلس ( بىچيز - فقير ) فكرى بكن ( تدبير و چارهاى كن ) غم ( هيجان و اندوه ) ذيل كرم ( از روى جوانمردى ) بپوش ( پردهپوشى كن ) محب ( عاشق ) پروانه مراد ( اجازه پيروزى ) ازرق ( كبود ) معنى بيت ( 1 ) ( در دوران پادشاه جرمپوش و خطابخش حافظ برنده شيشه و كوزهء شراب گشت و سبوكش شد و فقيه ساغر مىنوشد ) معنى بيت ( 3 ) ( هنگام صبح احوال شيخ و قاضى و شراب نوشيدن آنها را كه مانند يهوديان پنهانى شراب مىخورند از مىفروش سؤال كردم ) .
* ترجمه :
* نتيجه تفأل :
1 - خواجهء بزرگ در بيتهاى 2 و 5 و 7 به ترتيب فرمايد :
( پشمينهپوش ، كنج صومعه را ترك كرد و در ميخانه نشسته زيرا وقتى همه از هر نوع باده مىنوشند به طريق اولى او نيز مىنوشد چون ديد حتى نهىكننده شرع هم سبو به دوش مىكشد ) ( اى ساقى بهار آمد درحالىكه پول خريد شراب نيست پس انديشه و تدبيرى كن كه از غم و غصه خون دل به جوش آمد ) ( تا كى مانند شمع زبانآورى مىكنى و از فقر شكايت مىكنى پروانهء مراد رسيد ، اى دوست ساكت شو و ديگر از فقر شكايت مكن ) در بيت آخر فرمايد : ( آنقدر در دنيا عمر كن كه طالع جوانت از روزگار پير ژندهپوش خرقه سياهش را قبول كند ) .
2 - از موقعيتى كه براى جنابعالى پيش آمده به خوبى از هوش و استعداد و سرعت عمل خود بهره برگير و با اقدامى پسنديده در اجراى اين نيت تلاش كن و مگذار ديگران از فرصتها سوء استفاده كنند و رقبا پيروز شوند .
3 - از او خبرى خوش دريافت مىكنيد ، مسافر شما از موانع و مشكلات عديده نجات يافته است به زودى خبرهاى خوش مىدهد ، در مورد فرزندان نگران نباشد كه 4 فرزند در طالع داريد كه سومى به مقام رفيع مىرسد ، بيمار شما تا دو ماه ديگر بهبود مىيابد ، مسافرت را توصيه نمىكنم براى خريد موقعيت مناسب است ولى فروش فرقى ندارد ، ملاقات مهمى در پيش داريد .
4 - اگر مىخواهى جاه و مقام و عزتى را كسب كنيد و بر رقيبان پيروز شويد 6 شب متوالى با حضور قلب از سوره مباركه « المدثر » آيهء 13 را تا 7 آيه بعد از آن با معنى بخوانيد ، به پدر و مادر توجه ويژهاى داشته باشيد .