ستايش از شهيد
اكثر شرح احوال نويسان و شاعران ، در وصف شهيد - چه در زندگى و چه پس از شهادت او - داد سخن دادهاند ، و از مراتب علمى و مكارم اخلاقىاش تمجيد كردند ، كه در اينجا به چند نمونه از آنها اشاره مىشود .
1 . حاج ميرزا حسن زنوزى خويى ، استاد علامهاش را چنين مىستايد :
« صيت فضلش همانند باران در اقطار عالم باريدن گرفت ، و انوار افاضاتش همچون اشعهء خورشيد در نصف النهار بتابيد . در تمام علوم استاد بود ، به خصوص در عقليات و رياضيات ، و هم خطى بسيار نيكو داشت . من در مشهد مقدس بسيار نزد وى تحصيل كردم . و آنقدر از افاضاتش استفاده نمودم ، كه وصف نتوان كرد » . « 1 »
2 . مرحوم ميرزا محمّد بن صادق لكهنوى نيز مىنويسد :
« . . . از اعاظم علما و مشايخ نبلا و فضلا بود . و مراتب فضلش ، كالشمس فى وسط السماء هويدا و آشكار است . . . » . « 2 »
3 . فاضل بسطامى همچنين نگاشته است :
« . . . او از مشاهير علماى خراسان ، بل از معاريف فضلاى ايران است . در معقول و منقول و فقه و اصول ، مهارت تمام و استحضار مالا كلام داشته است . . . بالجمله در غالب فنون ماهر ، كالسحاب الماطر و البحر الزاخر ، هميشه مشغول افاضهء انواع علوم و رسوم و آداب و تشويق و تربيت محصلين و طلاب بود » . « 3 »
هامش
( 1 ) . زنوزى خويى ، رياض الجنة ( مخطوط ) ؛ دوانى ، وحيد بهبهانى ، ص 210 .
( 2 ) . لكهنوى ، نجوم السماء ؛ مدرس رضوى ، شجرهء طيبه ، ص 405 ؛ دوانى ، وحيد بهبهانى ، ص 210 .
( 3 ) . بسطامى ، فردوس التواريخ ؛ مدرس ، تاريخ علماء خراسان ، ص 55 .