جدا هستند « 1 » ولى مكمل و مرتبط با يكديگر .
دلايل ديگر
مخالفان تفسير علمى دلايل ديگرى نيز مانند اين كه تفسير علمى قرآن ، به تأويل منجر مىشود يا حقايق و معانى اصلى خود را از دست مىدهد ، يا تفسير علمى موجب سوء فهم از ذات قرآن مىشود ، مطرح نمودهاند . ولى اين دلايل و مانند آن ، براى نفى تفسير علمى به نحو افراطى در حد علم زدگى مىباشد و هيچ كدام از آنها منافات با تفسير علمى برخى آيات ندارد . « 2 »
معروفترين مخالفان تفسير علمى براى آيات قرآن كريم ، عبارتند از :
1 . ابو اسحاق شاطبى ( م 790 ق . ) فقيه اصولى ، اهل اندلس ، صاحب كتاب « الموافقات » .
2 . شيخ محمود شلتوت ( 1993 - 1864 م ) از دانشمندان الازهر مصر .
3 . دكتر محمد حسين ذهبى ، ( قرن 14 ه ) از دانشمندان علوم قرآن و حديث ، دانشگاه الازهر مصر ، صاحب كتاب « التفسير و المفسرون » ( 1396 ق ) .
4 . احمد عمر ابو حجر ، صاحب كتاب « التفسير العلمى فى الميزان » . « 3 »
افراد ديگرى نيز ؛ مانند امين خولى و استاد محمد عزه دروزه را ، از مخالفان تفسير علمى دانستهاند .
رابطهء علم و دين
از آن جا كه علم و دين در مسير حركت خود در يكديگر تأثير و تأثر ، داشته برداشتها و نظرگاههاى متفاوتى در اين رابطه وجود دارد كه طرفداران هر يك ، در مقابل جريان فلسفى ( پوزيتويسم ، تحليل زبانى ، اصالت وجود و فلسفهء پويش ) و ديگرى در مقابل انديشههاى الهى ( سخت كيشى نوين و اعتدالگروى ) ديدگاههاى مخصوص به خود دارد ، كه مهمترين آنها عبارتند از :
هامش
( 1 ) استاد مطهرى ، اسلام و مقتضيات زمان / 8 .
( 2 ) براى اطلاع بيشتر به « درآمدى بر تفسير علمى قرآن » ، تأليف دكتر رضايى مراجعه كنيد .
( 3 ) التفسير العلمى فى الميزان / 297 .