61 هجرى اتفاق افتاده است .
گزارش شمارى ديگر از منابع ، حاكى از آن است كه حادثه عاشورا ، در روز دوشنبه اتّفاق افتاده است . همچنين در برخى از منابع ، روز شنبه يا چهارشنبه گزارش شده است .
بنا بر اين ، بر اساس يافتههاى تاريخى ، قوىترين گزارش ، حاكى از آن است كه روز عاشورا ، روز جمعه بوده و پس از آن ، روز دوشنبه از شهرت بيشترى برخوردار است ؛ امّا نكته قابل توجّه ، اين است كه محاسبات مبتنى بر تقويمهاى تطبيقى ، وقوع حادثه عاشورا را در هيچ يك از اين دو روز ، تأييد نمىكنند ؛ بلكه بر اساس اين محاسبات ، روز عاشورا ، چهارشنبه « 1 » يا سهشنبه « 2 » روى داده است . گفتنى است كه برخى از پژوهشگران ، در جمعبندى ميان گزارشهاى تاريخى و محاسبات نجومى ، با عنايت به اين كه گاه محاسبات نجومى ، با تقويم هِلالى محلّى ( كه تابع رؤيت است ) يك روز اختلاف دارند ، گزارشهايى را كه روز عاشورا را دوشنبه ذكر كردهاند ، ترجيح دادهاند . « 3 »
هامش
( 1 ) ر . ك : التواريخ الهجرية ( التوفيقات الإلهية ) : ص 93 ، تقويم تطبيقى هزار و پانصد ساله هجرى قمرى و ميلادى : ص 13 ، گاهنامه تطبيقى سه هزار ساله : ص 85 .
( 2 ) در نرمافزار نجوم اسلامى ( مركز مطالعات و پژوهشهاى فلكى - نجومى / قم ) ، روز عاشورا ، سه شنبه نهم اكتبر سال 680 ميلادى ( بيستم مهر سال 59 شمسى ) ، ضبط شده است .
( 3 ) دمع السجوم : ص 202 ، هيئت و نجوم اسلامى : ج 2 ص 225 - 226 .