و آمد با مسلم پرداختند . چون گروهى از كوفيان در آن جا اجتماع كردند ، مسلم ، نامه حسين عليه السلام را برايشان خواند و آنان به شدّت گريستند .
آن گاه عابس بن ابى شَبيبِ شاكرى برخاست و حمد خدا كرد و او را سپاس گزارد و گفت : امّا بعد ، من از طرف مردم ، سخن نمىگويم و نمىدانم در درون آنها چه مىگذرد و تو را در باره آنان نمىفريبم . به خدا سوگند ، از آنچه خودم را بر آن آماده كردهام ، سخن مىگويم . به خدا سوگند ، هر گاه مرا فرا بخوانيد ، شما را اجابت مىكنم و به همراه شما با دشمنانتان مىجنگم و با شمشيرم از شما دفاع مىكنم تا خدا را ملاقات كنم و از اين كار ، چيزى جز رضاى خدا نمىخواهم . سپس حبيب بن مُظاهر فَقعَسى برخاست و گفت : خدا ، تو را رحمت كند ! با جملاتى كوتاه ، آنچه در دل داشتى ، گفتى .
سپس گفت : سوگند به خدايى كه جز او خدايى نيست ، من نيز مانند عابس هستم .
سپس حَنَفى ، مانند همين سخنان را بر زبان راند .
حَجّاج بن على گفت : به محمّد بن بِشْر گفتم : تو هم سخنى دارى ؟
گفت : دوست دارم خداوند ، اصحابم را با پيروزى ، عزيز گرداند ؛ ولى دوست ندارم كشته شوم و خوش نمىدارم كه دروغ بگويم .
شيعيان به نزد مسلم ، رفت و آمد داشتند ، تا اين كه محلّ اقامت او ، لو رفت و خبر به نُعمان بن بشير رسيد . « 1 »
هامش
( 1 )
أقبَلَ مُسلِمٌ حَتّى دَخَلَ الكوفَةَ ، فَنَزَلَ دارَ المُختارِ بنِ أبي عُبَيدٍ - وهِيَ الَّتي تُدعَى اليَومَ دارَ مُسلِمِ بنِ المُسَيَّبِ - وأقبَلَتِ الشّيعَةُ تَختَلِفُ إلَيهِ ، فَلَمَّا اجتَمَعَت إلَيهِ جَماعَةٌ مِنهُم ، قَرَأَ عَلَيهِم كِتابَ حُسَينٍ عليه السلام ، فَأَخَذوا يَبكونَ .
فَقامَ عابِسُ بنُ أبي شَبيبٍ الشّاكِرِيُّ ، فَحَمِدَ اللَّهَ وأثنى عَلَيهِ ، ثُمَّ قالَ : أمّا بَعدُ ، فَإِنّي لا اخبِرُكَ عَنِ النّاسِ ، ولا أعلَمُ ما في أنفُسِهِم ، و ما أغُرُّكَ مِنهُم ، وَاللَّهِ لَاحَدِّثَنَّكَ عَمّا أنَا مُوَطِّنٌ نَفسي عَلَيهِ ، وَاللَّهِ لَاجيبَنَّكُم إذا دَعَوتُم ، ولَاقاتِلَنَّ مَعَكُم عَدُوَّكُم ، ولَأَضرِبَنَّ بِسَيفي دونَكُم حَتّى ألقَى اللَّهَ ، لا اريدُ بِذلِكَ إلّا ما عِندَ اللَّهِ .
فَقامَ حَبيبُ بنُ مُظاهِرٍ الفَقعَسِيُّ ، فَقالَ : رَحِمَكَ اللَّهُ ! قَد قَضَيتَ ما في نَفسِكَ بِواجِزٍ مِن قَولِكَ ، ثُمَّ قالَ : وأنَا وَاللَّهِ الَّذي لا إلهَ إلّا هُوَ ، عَلى مَثلِ ما هذا عَلَيهِ .
ثُمَّ قالَ الحَنَفِيُّ مِثلَ ذلِكَ ، فَقالَ الحَجّاجُ بنُ عَلِيٍّ : فَقُلتُ لِمُحَمَّدِ بنِ بِشرٍ : فَهَل كانَ مِنكَ أنتَ قَولٌ ؟ فَقالَ : إن كُنتُ لَاحِبُّ أن يُعِزَّ اللَّهُ أصحابي بِالظَّفَرِ ، و ما كُنتُ لِاحِبَّ أن اقتَلَ ، وكَرِهتُ أن أكذِبَ .
وَاختَلَفَتِ الشّيعَةُ إلَيهِ حَتّى عُلِمَ مَكانُهُ ، فَبَلَغَ ذلِكَ النُّعمانَ بنَ بَشيرٍ 112
( تاريخ الطبرى : ج 5 ص 355 ) .