حكمرانى مكه با رميثه شريك شد . پس از بالا گرفتن اختلاف آن دو ، عطيفه به مصر رفت و به سال 743 ه . ق در آنجا درگذشت و رميثه به صورت مستقل به حكمرانى در مكه پرداخت . پس از او ، فرزندانش « 1 » تحت حمايت مماليك مصر امارت مكه را در دست داشتند . در سال 743 ه . ق سلطان يمن الملك المؤيد به مكه آمد و بر خلاف خواست مماليك مصر كه خواهان برخورد رميثه با او در عرفات بودند ، امير مكه به استقبال وى رفت . رميثه با درخواست اين سلطان براى ارسال پرده كعبه از يمن مخالفت كرد ، « 2 » اما با واكنش ملك صالح ، سلطان مصر ( 743 - 746 ه . ق ) روبهرو شد . او به سال 746 ه . ق فرزند رميثه ، عجلان را به قاهره دعوت كرد و حكمرانى مكه را به وى واگذاشت . « 3 » بدين ترتيب ، حكمرانى بنى رميثه آغاز شد و از ميان آنها چند تن حكمرانى مكه را به صورت مشترك يا مستقل عهدهدار شدند و تحت حمايت مماليك مصر بودند .
مرگ ابوسعيد را بايد پايان حكومت ايلخانان دانست . او كه فرزندى نداشت تا وارث تاج و تختش گردد ، يكى از نوادگان تولى خان به نام ارپه خان را به عنوان جانشين خود معرفى كرد . « 4 » با اين حال ، ارپه و هيچ يك از اميرانى كه به حكومت رسيدند ، حكومتى يكپارچه و مقتدر نيافتند .
نام و مدت زمامدارى ايلخانان ايران
- هولاكو ( 651 - 663 ه . ق ) ؛
- اباقا خان پسر هولاكو ( 663 - 680 ه . ق ) ؛
- سلطان احمد تكودار ( 681 - 683 ه . ق ) ؛
هامش
( 1 ) . العقد الثمين ، ج 1 ، صص 332 و 333 ؛ منائح الكرم ، ج 2 ، ص 349 ؛ تحصيل المرام ، ج 2 ، ص 751 .
( 2 ) . العقد الثمين ، ج 1 ، ص 134 ؛ تاريخ مكه ، ص 271 .
( 3 ) . المنهل الصافى ، ج 4 ، ص 199 ؛ العقد الثمين ، ج 4 ، صص 107 و 108 .
( 4 ) . ظفرنامه ، ج 1 ، ص 193 .