سبك دوم : قواعدنگارى
در مسير تاريخى تدوين كتب رجالى در قرن سيزده و چهارده هجرى تا عصر حاضر شاهد تبديل بسيارى از فوايد رجالى بهصورت قواعد رسمى رجال و يا تدوين كتابهايى در تبيين علم رجال هستيم . پيش از اين دوران آنچه از علم رجال شناخته مىشد ، صرفا مجموعهء نام راويان و شرححال آنان همراه با برخى فوايد رجالى بود .
اما در اين دوران بهصورت منظم و منسجم كليات علم رجال و ضوابط و قواعد رجالى بهصورت دقيق تشريح شده و به بيان تعريف رجال ، نياز به علم رجال ، ضرورت آن ، معرفى منابع آن ، توثيقات عام و خاص و غير اينها پرداخته شده است .
مهمترين منابعى كه اينگونه به معرفى و بيان قواعد رجالى پرداختند عبارتاند از :
1 ) توضيح المقال ، 2 ) نتيجة المقال ، 3 ) الفوائد الرجالية من تنقيح المقال ، 4 ) سماء المقال ، 5 ) لب اللباب ، 6 ) بحوث فى فقه الرجال .
1 . توضيح المقال فى علم الرجال
مؤلف . اين كتاب تأليف ملا على كنى ( 1220 - 1306 ه ) از علماى بزرگ تهران است . او اصالتا آملى است و اجدادش از آنجا به كن روستايى در شمال تهران مهاجرت كردند و او در سال 1220 در كن متولد شد و با عشق به طلب علم پرورش يافت و پيش از او هيچيك از افراد خانوادهاش عالم نبودند . ملا على كنى به نجف اشرف مهاجرت كرد و در كلاس درس محمد حسن صاحب جواهر شركت جست و بسيار با او همراه بود و بعد از رسيدن به درجه اجتهاد به تهران بازگشت و نزد ناصر الدين شاه مقرب گشت و سرانجام در سال 1306 وفات يافت . او را در حرم حضرت عبد العظيم در شهر رى به خاك سپردند .
تأليف . مؤلف اين كتاب را در يك مقدمه و سه باب و يك خاتمه سامان داده و مباحث زير را در هريك از عناوين فوق مطرح كرده است .
مقدمه پس از تعريف و بيان موضوع و فايده علم رجال به وجه نياز به علم رجال و دفع شبهات مختلف كه غالبا از سوى اخباريون براى اثبات عدم نياز به علم