سپس با قدرت و توانايى خويش ، عرش را بلند كرده و بر فراز آسمانهاى هفتگانه قرار داد ، آنگاه ، در حالى كه بر عرش خود تسلّط و استيلا داشت ، آسمانها و زمين را در شش روز آفريد ، هر چند توانايى داشت كه در يك چشم بر هم زدن اين كار را انجام دهد ، لكن آنها را در شش روز آفريد تا با اين كار ، آنچه را كه در آسمان ها و زمين مىآفريند ، كمكم و يكىيكى به ملائكه نشان دهد تا به وجود آمدن هر يك از آنها ، در هر مرتبه ، براى ملائكه ، دليلى باشد بر خداوند ، و خداوند ، عرش را به خاطر نياز ؛ نيافريده است زيرا او از عرش و تمام مخلوقات بىنياز است ، در مورد ذات حضرت حقّ نمىتوان گفت : بر روى عرش نشسته است زيرا او جسم نيست ، خداوند بسيار بسيار برتر و والاتر از صفات مخلوقين است .
امّا دربارهء اين فراز از آيه كه : « تا شما را بيازمايد كه كدامتان نيكوكارتريد » منظور اين است كه خداوند آنها را آفريد تا با طاعت و عبادت و تكاليف خود ، آنان را بيازمايد ، امّا نه به عنوان امتحان و آزمايش ، زيرا او هميشه همه چيز را مىدانسته است .
مأمون گفت : آسوده خاطرم كردى اى ابوالحسن ! خدا خاطرت را آسوده بدارد ! سپس به آن حضرت گفت : اى زادهء رسولخدا صلى الله عليه و آله ، معنى اين آيه : « و اگر پروردگار تو مىخواست هر آينه هر كه در زمين است همگيشان يكسره ايمان مىآوردند ، پس آيا تو مردم را به ناخواه وامىدارى تا مؤمن شوند ؟ و هيچ كس را توان آن نيست كه ايمان بياورد مگر به خواست خدا چيست ؟
حضرت رضا عليه السلام با اتّصال سند حديثى به پدران گرامش از حضرت امير نقل كرد كه علىّبنابىطالب عليه السلام فرمود : مردم مسلمان به رسولخدا صلى الله عليه و آله گفتند : اى رسولخدا ، اگر آن كسانى را كه بر ايشان قدرت داشتى ، مجبور مىكردى مسلمان شوند ، تعداد ما زياد مىشد و در مقابل دشمنان نيرومند مىشديم !
پرسشهاى مردم و پاسخهاى امام رضا ( ع ) ( فارسى ) — صفحة 597
مساهمون: احمد قاضى زاهدى گلپايگانى
ص٥٩٧