خداوند هر كس را كه بخواهد به سوى راه راست هدايت مىكند .
ما مَعْنى قَوْلِهِ - عليه السلام - : « إذا عَرَفْتَ فَاعْمَلْ ما شِئْتَ » ؟
عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مارِدٍ قالَ : قُلْتُ : لِأَبي عَبْدِاللَّهِ - عليه السلام - : حَديثٌ رُوِيَ لَنا أَنَّكَ قُلْتَ : « إذا عَرَفْتَ فَاعْمَلْ ما شِئْتَ » ؟
فَقالَ : قَدْ قُلْتُ ذلِكَ .
قالَ : قُلْتُ : وَإِنْ زَنَوا أَوْ سَرَقُوا ، أَوْ شَرِبُوا الْخَمْرَ ؟
فَقالَ لي : إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَيْهِ راجِعُونَ ، وَاللَّهِ ؛ ما أَنْصَفُونا أَنْ نَكُونَ اخِذْنا بِالْعَمَلِ وَوُضِعَ عَنْهُمْ ، إِنَّما قُلْتُ : إِذا عَرَفْتَ فَاعْمَلْ ما شِئْتَ مِنْ قَليلِ الْخَيْرِ وَكَثيرِهِ فَإِنَّهُ يُقْبَلُ مِنْكَ . « 1 »
معنى كلام امام - عليه السلام - كه : « چون امام را شناختى پس هر چه خواهى انجام ده » چيست ؟
محمد بن مارد گويد : به حضرت صادق - عليه السلام - عرض كردم : براى ما حديثى روايت شده كه شما فرمودهايد : « چون معرفت به ( امامت ما ) پيدا كردى پس هر چه خواهى بكن » .
حضرت فرمود : آرى ؛ من اين را گفتهام .
گويد : عرض كردم : اگر چه زنا كنند و يا دزدى كنند و يا شراب بنوشند ؟
فرمود : « إنَّا لِلَّه وَ إنَّا إلَيْهِ راجِعُون » ، به خدا سوگند ؛ با ما به انصاف رفتار نكردند كه خود ما به كردارمان مؤاخذه شويم ، ولى تكليف از آنها برداشته شده باشد ، همانا من گفتم : چون معرفت ( به امام خود ) پيدا كردى هر چه خواهى كم يا زياد كار خير انجام ده كه از تو پذيرفته مىشود .
هامش
( 1 ) - اصول كافى : ج 4 ص 207 ح 5 .