فصل يكم : مهدويتنگارى تا قرن دوازدهم
در اين فصل ، كتابها بر اساس قرن معرفى شدهاند و در هر قرن ، نخست آثار موجود « 1 » معرفى شده و سپس به معرفى آثار مفقود « 2 » پرداختهايم . در پايان اين فصل ، تحليلى نمودارى از آثار و نويسندگان و گرايشهاى مذهبى آنان ارائه شده است .
1 - 1 . مهدويتنگارى در قرن سوم
از قرنهاى اوّل و دوم ، هيچ اثرى در موضوع مهدويت در منابع به ثبت نرسيده است . بدين جهت ، معرفى آثار از قرن سوم آغاز مىشود .
الف - آثار موجود
1 . الفتن ، 2 ج . حافظ ابو عبد اللَّه نعيم ابن حمّاد مروزى ( م 228 ق ) .
وى استاد بخارى و از عالمان اهل سنّت است .
اين كتاب چندين نوبت در قاهره و بيروت به چاپ رسيده و داراى نسخههاى خطّى متعدّد است . روش اين كتاب ، حديثى است و مؤلّف ، 2001 حديث را در دو جلد ( جلد اول 1254 حديث و جلد دوم 747 حديث ) در موضوعات : علائم
هامش
( 1 ) . منظور از آثار موجود كتابها و رسالههاى چاپ شده يا داراى نسخه خطّى شناسنامهدار ( يعنى فهرستشده و داراى شمارهء معيّن ) است .
( 2 ) . منظور از آثار مفقود ، نوشتههايى است كه تنها نام آنها در فهرستنامهها به ثبت رسيده و يا ادّعا شده كه از آن ، نسخه خطّى وجود دارد ؛ ولى آن نسخه تاكنون فهرست نشده و نشانى مشخص ندارد .