امكنهء متعدّده دانستهاند كه اين غيرممكن ، بلكه محال است . چه بنا به صريح اين روايات بعد از اينكه در زمان ظهور ، حال رؤيت امام را از اهالى اطراف و اكناف عالم دانستند كه همهء آنها در هركجا باشند ، آن حضرت را بشخصه مىبينند ، بلكه از امام گذشته مؤمن واقع در مشرق ، مؤمن مغربى را خواهد ديد . نبايد از ديدن محتضرين در آن واحد ، آن بزرگواران را استبعاد كنند ، همچنين نبايد مهمانى حضرت امير عليه السّلام را در يك شب در چهل مورد مستبعد شمرند و نبايد اين روايت را تأويل و توجيه نمايند و قول منهزمين از واقعهء جمل را بعيد بدانند كه يكى مىگفت : قتلنى علىّ اين روايت را و ديگرى مىگفت : ضربنى علىّ و هكذا امثال ذلك . اين نزد عارف به شؤونات و مقامات ائمّهء طاهرين كالنار على المنار ، واضح و آشكار است ، و اللّه الهادى .
[ حديث مفضّل ] 17 نجمة
در حديث مفصّل مفضّل بن عمر است كه مفضل به صادق عليه السّلام عرض كرد : آيا در آن زمان ملايكه و جنّ بر مردم ظاهر خواهند شد كه ايشان را ببينند و ملايكه و جنّ با او بروند ؟
حضرت فرمود : بلى ، و اللّه ! اى مفضل ! و با ايشان گفتگو خواهند كرد ؛ مثل مردى كه با ياران و اهل خود صحبت دارد و آن گروه ملايكه و جنّ با او به زمين هجرت ، بين نجف و كوفه فرود آيند ، در آن وقت لشكر او چهل و ششهزار جنّاند و به روايت ديگر ، چهل و ششهزار ملايكه باشند و خدا به وسيلهء اين لشكر ، به آن حضرت نصرت خواهد داد . « 1 »
در كاشف الاسرار بعد از ذكر اين فقره از حديث مذكور مىفرمايد : ديدن ملايكه و جنّ قبل از آن زمان ، مخصوص ائمّه و پيغمبر است و شايد بعضى از خواص نيز ببينند ، پس كمال آن زمان و كمال اهل آن زمان را ببينند كه اين سه طايفه در آن زمان مانند
هامش
( 1 ) . كاشف الاسرار ، ج 1 ، صص 235 - 234 .