تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2912

مساهمون:

ص٢٩١٢

گماشتگان

(
gom ctag n
) پ . ج . گماشته .

گماشتگى

(
gom ctagi
) ا . پ . نيابت و وكالت . و مباشرت . و منصب .

گماشتن

(
gom ctan
) ف م . پ . تنها گذاشتن . و فرستادن . و اجازه و رخصت دادن . و رهانيدن و آزاد كردن و مقرر كردن و منصوب گردانيدن . و سپردن و سفارش كردن و تفويض كردن كار را به ديگرى . و استقلال كلى به كسى دادن و كسى را براى كار مخصوصى فرستادن و پيشنهاد كردن . و نگريستن كارهاى ديگرى را . و مجبور كردن كسى را به گفتن . و اجرا كردن كارى را به قوت و قدرت حاكم و قاضى . و به زور گرفتن . و ستم كردن .

گماشته

(
gom cte
) ص . پ . مقرر شده و برقرار شده . و مأمور شده .

گماشته

(
gom cte
) ا . پ . وزير . و وكيل و كارگزار و ناظر و سركار و مباشرت و عامل و پيشكار . و سر كاتب . و محاسب . و نويسنده . و نوكر و خادم . ج : گماشتگان . و آنكه از روى بصيرت و اطلاع خود مىگويد و مىكند .

گماشته‌گرى

(
gom cte - gari
) ا . پ . وكالت و مباشرت و كارگزارى و شغل و عمل مباشر و كارگزار .

گماشه

(
gom ce
) ا . پ . سيم و نقره و فضه .

گمان

(
gom n
) و (
gam n
) ا . پ . شك و شبهه و ظن و احتمال . و وهم و خيال و اعتقاد . و راى و انديشه . و فرض و پندار و تصور و فكر . و بدگمان : بد انديشه و بد خيال و خيالى و رشكين . و حسود و بدخواه و نابكار . و گمان بردن و يا گمان داشتن و يا گمان كردن و يا در گمان بودن : انديشيدن و پنداشتن و خيال كردن . و تصور كردن و قياس كردن و فرض كردن و توهم كردن و باور كردن . و تصور كردن . و شك كردن و شبهه نمودن . و در گمان شدن : مشكوك شدن و شبهه‌دار شدن و در شك افتادن .

گمان‌پذير

(
gom n - pazir
) ص . پ . قابل فكر و انديشه .

گمان‌زد

(
gom n - zad
) ا . پ . گمان شده و انديشه شده و توهم شده .

گمانه

(
gom ne
) و (
gam ne
) ا . پ . شك و شبهه و ظن و احتمال . و اول چاهى كه براى كاريز كنند تا مقدار آب و دورى و نزديكى آن را معين كنند . و چاه خو و چاه‌كن .

گمانى

(
gom ni
) ص . پ . و همى و احتمالى و شكى و بىاعتمادى . و رشكين و حسود و خودپسند .

گمانيدن

(
gom nidan
) ف ل و م . پ . انديشيدن و پنداشتن و تصور كردن و خيال كردن و توهم كردن و فرض نمودن و شك ردن و شبهه داشتن و انديشه كردن .

گمرا

(
gamr
) ا . پ . كمرا .

گمراه

(
gom - r h
) ص . پ . گم كرده راه و سرگشته و آواره و بىراه و رو گردان و ضال . و مضل و تباه و خراب . و بىباك و بىپروا . و دلير و گستاخ و متهور و سركش و ياغى . و آنكه نه از خدا ترسد و نه از مردم . و گمراه شدن : بىراه شدن و رو گردان شدن . و گمراه كردن : اغوا كردن و بىراه كردن و اضلال كردن .

گمراهى

(
gom - r hi
) ا . پ . ضلالت و گم كردگى راه و غوايت و بىراهى و بغاوت و اغوا .

گمرك

(
gomrok
) ا . پ . - مأخوذ از تركى - خراجى كه در دخول و يا خروج مال التجاره مىگيرند .

گمرك خانه

(
gomrok - x ne
) ا . پ . جائى كه در آن خراج گمرك از مال التجاره مىگيرند .

گمره

(
gom - rah
) ص . پ . مخفف گمراه و بمعنى آن .

گمست

(
gamast
) ا . پ . گوهرى فرومايه و پست و ارزان و كبود مايل بسرخى كه كمست نيز گويند .

گم شدگى

(
gom - codagi
) ا . پ . فقدان و غيبت .

گم‌شده

(
gom - code
) ص . پ . مفقود شده . و بيراه شده . و گم شدهء لب دريا : آنكه شناورى و آب ورزى نداند و در آب غرق شود .

گم كرده

(
gom - karde
) ص . پ . مفقود كرده . و گم‌كرده پى : بىنشان و آنكه كارى كند بدون آنكه كسى پى به مقصد و مطلب وى برد .

گم‌گشته

(
gom - gacte
) ص . پ . گم شده و مفقود گشته .

گمنام

(
gom - n m
) ص . پ . بىنام و نشان . و آنكه نام وى مفقود و معدوم شده باشد و اثرى از وى نبود .

گمنامى

(
gom - n mi
) ا . پ . بىنام و نشانى و مفقود الاثرى .

گمه

(
geme
) ا . پ . نام گياهى شبيه برازيانه كه بتازى قزاح نامند .

گمه

(
gome
) ا . پ . نوعى از ماهى .

گميز

(
gemiz
) ا . پ . بول و شاش و كميز .

گميزانيدن

(
gemiz nidan
) ف م . پ گميزيدن فرمودن و شاشيدن كنانيدن .

گميزدان

(
gemiz - d n
) ا . پ . مثانه و كميزدان . و گلدان .

گميزيدن

(
gemizidan
) ف ل . پ . شاشيدن و كميزيدن .

گميژه

(
gemij ? e
) ص . پ . آميختهء بهم .

گن

(
gen
) ص . پ . گين و دارا و هميشه مركب با استعمال مىشود مانند : شرمگن يعنى داراى شرم و گرگن يعنى داراى گر