تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2905

مساهمون:

ص٢٩٠٥
خراجى را كه قاضى تصحيح كند .

گشتك

(
gactak
) ا . پ . جعل و سرگين گردان .

گشتگى

(
gactagi
) ا . پ . انقلاب و سركشى و خودسرى .

گشتن

(
gactan
) ف ل و م . پ . گرديدن و چرخيدن و باز گرديدن . و تغيير كردن و تبديل نمودن . و اعاده كردن و باز آمدن . و عود كردن . و شدن . و متغير شدن . و باز گرديده شدن . و مبدل شدن . و منقلب شدن . و پيچيدن . و معكوس شدن . و گذشتن . و كوچ كردن و روانه شدن . و گشتن روى : پريشانى كه در در روى پديد آيد با تشنج و برگشتگى آن و احولى و پيچيدگى چشمها و پيچيدگى بينى و دهان و اطراف آن . و چين دار شدن روى . و باز گشتن : رجعت كردن و برگرديدن و واپس آمدن .

گشتن

(
gectan
) ف ل و م پ . كج كردن و خم كردن . و خم شدن و مايل گشتن .

گشته

(
gacte
) ص . پ . گرديده و واپس آمده . و باز گشته . و معكوس . و شده . و متشكل شده . و برقرار . و تغيير يافته . و لوچ و احول .

گشته

(
gocte
) ص . پ . گرسنه .

گشتى

(
gacti
) ا . پ . پاسبان و نگهبان . و پاسبان شب . و خوشى و شادى . و صحت و تندرستى . و مسرور و شادمان و خوشحال .

گشتيا

(
gacty
) ا . پ . شبگرد و گزمه و پاسبان شب .

گشسب

(
gacasb
) ا . اشراق و تابش . و روشنائى و تجلى و پرتو .

گشسب

(
gacasb
) ص . پ . پرستنده . و برجهنده . و هميشه بطور تركيب استعمال مىشود . و ايزد گشسب : خداپرست .

گشسب

(
gocasb
) ا . پ . گشتاسب .

گشسبى

(
gacasbi
) ص . پ . اشراقى .

گشف

(
gacf
) ا . پ . قير و سيم سوخته . و سواد زرگرى .

گشن

(
gacn
) و (
gocn
) و (
gacan
) ص . پ . بسيار و فراوان و انبوه .

گشن

(
gocn
) ا . پ . نر و فحل . و نراز هر حيوانى . و خرمابن نر . و طالب ماده شدن نر . و طالب نر شدن ماده . و حمل و آبستنى و بار دارى . و بار دارى خرمابن . و بگشن آمدن : طالب شدن نر ماده را و ماده نر را . و مايل و شايق باردارى شدن . و گشن دادن : بر به روى ماده كشيدن . و گائيدن حيوان نر ماده را . و افشاندن گرد خرمابن نر را بر خرمابن ماده . و گشن گرفتن : نر گرفتن حيوان ماده و آبستن شدن .

گشن‌بز

(
gocn - boz
) ا . پ . بز نر .

گشن‌خواه

(
gocn - x h
) ص . پ . طالب و شايق نر . و گشن خواه شدن : طالب نر شدن .

گشن شاخ

(
gacn - c x
) ص . پ . داراى شاخهء بسيار .

گش‌نشين

(
gac - necin
) ا . پ . نام روز چهارم از هر ماه .

گشنگى

(
gocnagi
) ا . پ . جوع و گرسنگى .

گشن‌ناك

(
gocn - n k
) ص . پ . باردار و آبستن .

گشنه

(
gocne
) ص . پ . گرسنه .

گشنى

(
gocni
) ا . پ . جفت شدگى حيوان نر و ماده با هم و عمل توالد . و افشاندگى گرد خرما بن نر بر خرمابن ماده . و گشنى كردن : توليد كردن و با هم جفت شدن .

گشن يافته

(
gocn - ygfte
) ص . پ . جفت گرفته و باردار شده . و پوشيده شده . و آستر شده .

گشنى داده

(
gocni - dgde
) ص . پ . ميوه‌دار شده . و زن باردار شده . و خرمابن بار دار شده .

گشنيز

(
gacniz
) ا و ص . پ . شادمان و خرسند و مسرور و خوشحال . و شادى و شعف . و خوشى و خرمى .

گشنيز

(
gecniz
) ا . پ . يك نوع گياهى از طايفهء چترى كه برگ آن را در پرهيزانهء بيماران داخل كنند .

گشنيز حصرم

(
gecniz - hesrem
) ا . پ . شراب انگورى .

گشود

(
gocud
) ا . پ . گشاد . و شكاف و سوراخ .

گشودن

(
gocudan
) ف م . پ . گشادن و باز كردن .

گشى

(
gaci
) و (
gacci
) ا . پ . خوشى و خوشحالى . و تندرستى .

گشى

(
gacci
) ا . پ . خراميدگى و جلوه گرى و ناز رفتارى .

گطا

(
gat
) ا . پ . چوگان .

گفت

(
goft
) پ . ح م . گفتن . ا . لفظ . و كلام و سخن و كلمه . و قول و بيان و گفتار و مقاله . و مكالمه . و هر چيز هنگفت و كثيف . و هر پارچه‌اى كه قماش و بافت آن در هم و سوراخهاى آن تنگ باشد . و گفت گو و يا گفت و گو و يا گفت و گوى : مكالمه . و قول . و آوازه و شهرت . و خبر و اخبار . و قضيه . و مباحثه و مجادله و ادعا و خصومت و منازعت . و قيل و قال و پر حرفى و زيادى كلام . و گفت و شنيد : سؤال و جواب و مكالمه و محاوره و مشورت و مباحثه و مجادله .

گفتا

(
goft
) پ . كلمهء فعل يعنى او گفت .

گفتار

(
goft r
) ا . پ . كلام و سخن . و تقرير و بيان . و قول و مقاله و بحث . و باب و فصل . و شكر گفتار : شيرين زبان و متكلم