پرش به محتوای اصلی

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحه 2088

پدیدآورندگان:

ص۲۰۸۸
زبانى . و شهوت‌پرستى . و بدعملى .

شنف

(
canf
) ا . ع . گوشوارهء بالائين و آويزهء بالاى گوش و معلاق برين خلاف قرط كه در نرمهء گوش كنند . ج : شنوف .

شنف

(
canf
) م . ع . شنف الى الشيئ شنفا ( از باب نصر ) : نظر كرد بآنچيز از روى كراهت و يا از روى تعجب و يا از روى اعتراض .

شنف

(
canaf
) م ع . شنفه و له شنفا ( از باب سمع ) : دشمن داشت آن را . و ناپسند شمرد آن را . و دريافت آن را . و نيز شنف : برگرديدن لب زيرين از بالا .

شنف

(
canef
) ص . ع . دشمن‌دار و كراهت‌دار .

شنفار

(
canf r
) ا . ع . سبك و خفيف . و تيز و چست و چالاك .

شنفارة

(
cenf rat
) ا . ع . شادمانى ماده شتر و سرعت و تيزى آن .

شنفتن

(
ceneftan
) و (
cenoftan
) ف م . پ . شنيدن .

شنفرى

(
canfar
) ا . ع . نام شاعرى از قبيلهء ازد مشهور در دويدن . المثل : اعدى من الشنفرى يعنى دونده تر و چابك‌تر است در دويدن از شنفرى .

شنفعة

(
canfa'at
) ا . ع . درازى . و بلندى .

شنفلة

(
canfalat
) م . ع . برآوردن دراهم را جهة دفع احتياج .

شنفيرة

(
cenfirat
) ا . ع . شادمانى ماده شتر و سرعت و تيزى آن . و مرد بدخوى .

شنق

(
canq
) م . ع . شنق القربة شنقا ( از باب نصر و ضرب ) : سر مشك را بشناق بربست و متصل كرد آن را بهر دو دست مشك . و شنق راس الفرس : سر اسب را بدرخت و يا بميخ بلند بست . و شنق البعير : بشناق بست آن شتر را . و كذا شنق الناقة . و شنق الخلية : در خانهء زنبور عسل شنيق را بر پا كرد . و نيز شنق : باز ايستانيدن شتر را بسخت كشيدن مهار چنان كه پس گردن آن بپيش پالان چسپد و يا سر را نيك بلند نگاهدارد در وقتى كه شخص به روى نشسته است .

شنق

(
canaq
) ا . ع . ما بين دو فريضهء از زكات يعنى آن چيزى كه زكات به آن تعلق نگيرد . ج : اشناق . و كار . و درازى سر . و كم ازديت . و فضله‌اى كه زائد بماند . و رسن . و عدل و يك لنگه از بار .

شنق

(
canaq
) م . ع . شنق شنقا ( از باب سمع و ضرب ) : دوست داشت چيزى را چنان كه آويخته شد دل او بدان .

شنق

(
caneq
) ص . ع . قلب شنق : دل مشتاق و نگران بهر چيزى .

شنقاء

(
canq '
) ص . ع . مرغى كه بچهء خود را دانه دهد .

شنقاب

(
cenq b
) ا . ع . يك نوع مرغى .

شنقار

(
conq r
) ا . پ . چرغ و شنغار .

شنقاصى

(
cenq siyy
) ا . ع . قسمى از سپاه . ج : شناقصة .

شنقب

(
conqob
) ا . ع . يك نوع مرغى .

شنقصة

(
canqasat
) م . ع . بنهايت چيزى رسيدن ( لغة مولدة ) .

شنقم

(
cennaqm
) ا . ع . اندك و كم .

شنقناق

(
ceneqn q
) ا . ع . سردار پريان . و بلا و داهيهء .

شنكرك

(
cankrak
) ا و ص . پ . شوخ و ظريف . و دزد راهزن . و خرطوم فيل . و نام يكى از رايان هند كه بمدد افراسياب رفته و افراسياب وى را به يارى پيران ويسه فرستاد .

شنكزن

(
cankzan
) ا . پ . كرمى كه مىخورد غله را .

شنكسه

(
cankase
) ا . پ . آلت تناسل . و مزبله . و جامهء چركين .

شنكل

(
cankal
) ا . پ . نوعى از غله . و دزد راهزن .

شنكل

(
cankol
) ا . پ . دزد راهزن . و عيار . و نام پادشاه هند كه بمدد افراسياب رفته بود .

شنكله

(
cankale
) ا . پ . خوشهء خرما و انگور و غله و جز آن . و ريشه‌اى از ابريشم و جز آن كه بر دستار و رو پاك و مانند آن ترتيب دهند . و پارچهء ناپاك و ملوث و چركين . و جاى ناپاك . و اصطبل .

شنكليل

(
cankalil
) ا . پ . زنجبيل .

شنكور

(
cankur
) ا . پ . كماچهء ديرك خيمه يعنى تخته‌اى مدور و ميان سوراخ كه بر سر چوب خيمه محكم سازند . و بادريسهء دوك يعنى چوب و چرمى كه بر گلوى آن كنند .

شنكوك

(
cankuk
) ا . پ . شنكور و باد ريسهء دوك .

شنكول

(
cankul
) ا و ص . پ . شوخ و گستاخ . و ظريف و لطيفه‌گو . و زيبا . و دزد راهزن . و خرطوم فيل .

شنگ

(
cang
) ا و ص . پ . زيبا و خوشگل و جميل . و شاهد شوخ و ظريف و شادمان و شيرين حركات و خوبروى و خوشنما و خوش ادا و نازنين . و سست . و بيكار . و دزد راهزن . و عيار . و غدار و حيله‌گر . و شوكت و حشمت . و تكبر و غرور و نخوت و مبالغه . و مكابره . و فضولى و تجاوز از حد . و درخت سرو . و خرطوم فيل . و خيارى كه براى تخم نگاهدارند .

شنگ

(
ceng
) ا . پ نوعى از غله بزرگتر از عدس و كوچكتر از باقلا و دانه‌هاى آن در غلاف طولانى و آن غلاف با دانه را نيز