تاريخچه :
گرچه گفته شده است كه
Khamikissos
و
Kemos
يونانى و رومى كه ديوسكوريد در شماره 127 مقاله چهارم كتاب خود شرح ظاهرى گياه را بدون ذكر خواص درمانى آورده است و اصطفن آن را با نام قميص ( 1 * ) و ابن بيطار آن را با عنوان قيمص
[ Qeymos ]
( 2 * ) آوردهاند اين گياه مىباشد ولى شرح شكل ظاهرى گياه با مشخصات گياهشناسى گياه مورد بحث مطابقت ندارد . به هر جهت گياه از قرون وسطى به عنوان ضد تب و به خصوص سرفه مزمن و از قرن دوازدهم ميلادى براى درمان بيمارىهاى ريوى و از قرن شانزدهم در جراحتهاى داخلى و خارجى به كار رفته است . ژرارد آن را براى وزوز گوش موثر دانسته است و كولپپر مىنويسد چكاندن شيرابه آن در گوش شگفتآور است ( 3 * ) .
قسمت قابل مصرف :
برگ و سرشاخههاى گلدار و حتى كليه اندامها است . گياه داراى بوى معطر و طعم آن كمى تلخ است .
تركيبات شيميائى :
1 - آمينو اسيدها : اسپاراژيك اسيد
Tyrosine , Proline , Glutamic , Asparagic
و
Valine
اسيد
2 - فلاونوئيدها :
فلاونول گليكوزيدها :
Isoquercitrine , Hyperoside
فلاون گليكوزيدها مانند :
Cosmosyin
و لوتئولين دى گلوكوزيد
3 - استروئيدها : بتاسيتوسترول
4 - ترپنوئيدها : اولئانوليك اسيد ، آلفا و بتا اورسوليك اسيد
5 - اسانس 06 / 0 - 03 / 0 درصد شامل : پىسىمن ، لينالول ، ليمونن ، منتون ، آلفا پىنن ، بتاپىنن ، پيتوكامفون ، ترپنول ، گله كومافوران و پولهگن
Pulegone
6 - مواد ديگر : پالمىتيك ، رزماريك و سوكسينيك اسيد ، يك ماده تلخ
Choline , ( Glechomin )
، رزين ، صمغ ، ماروبين ، ساپونين ، تانن ( 5 درصد ) ، موم و املاح معدنى ( 03 / 0 درصد از گياه تازه و 064 / 0 در گياه خشك ) .
فارماكولوژى :
آنتى اكسيدان ، ضد ويروس ، ضد التهاب ، ضد اسپاسم و آنتاگونيست آنافيلاكسى است و از آن به عنوان ضد سرفه ، خلطآور ، ضد نزله ، ضد اولسر معده ، ضد دردهاى عصبى ، شيرافزا و التيامدهنده زخمها و بازسازىكننده مخاطها استفاده درمانى به عمل مىآيد .