تاريخچه و موارد مصرف در طب سنتى :
نام جنس گياه
" Datura "
از
Dhatura
يا
Dhustura
سنسكريت گرفته شده است . گياه از زمانهاى بسيار دور در چين و هند با نامهاى
Jang , Jin hua
( در چين ) ،
Mathula
( سنسكريتى ) و
Matul
( هندى ) شناخته شده است .
در طب سنتى ميوههاى اين گياه و
Datura stramonium
به جوز ماثل معروف بوده و خواص درمانى هر دو يكسان ذكر شده است . لذا به منظور رعايت اختصار ، تاريخچه و موارد مصرف هر دو در يك موضع آمده است . رجوع شود به كد 2032 ،
D . stramonium
همين مجموعه .
قسمت قابل مصرف : كليه اندامهاى گياه
تركيبات شيميائى :
گياه داراى آلكالوئيدهاى هيوسيامين
Hyoscyamine
، اسكوپولامين ، آتروپين و آلكالوئيدى به نام
Meteloidine
است كه از مشخصات اين نوع داتورا مىباشد . در تركيب دانهها
Alantoin
و 15 درصد روغن وجود دارد . مقدار آلكالوئيدهاى برگ گياه برحسب هيوسيامين 23 / 0 درصد ، دانههاى گياه 33 درصد و ريشه 35 / 0 درصد مىباشد .
خواص :
مخدر ، مسكن ، آنتىاسپاسموديك ، متسعكننده حدقه چشم ، قىآور و آنتىكلينرژيك مىباشد . خاصيت تخديركنندگى مربوط به وجود اسكوپولامين مىباشد و آتروپين موجود در گياه گشادى حدقه چشم را موجب مىشود .
موارد مصرف درمانى :
كوبيده شده برگ گياه خاصيت آنتىاسپاسموديك داشته و از آن بهعنوان مسكن ، تحليلبرنده ورم و به صورت سيگار در آسم اسپاسموديك و از جوشانده برگها براى شستوشوى زخمها و هموروئيد و از عصاره آبى برگ در بيماريهاى چشم و از دانهها در پائينافتادگى مقعد استفاده مىشود .
زيادى مصرف باعث مسموميت مىشود كه با گرفتگى عضلات ، اغماء ، هذيان و فلج سيستم مركزى ريوى همراه است .
مصرف : فقط با دستور پزشك .
Code - 2032
جوزماثل ( 2 )
Datura stramonium L .
گياهى است علفى ، يك ساله ، به ارتفاع 30 سانتىمتر تا يك متر با بوى قوى و ناپسند از خانواده
Solanaceae
. ساقه گرد ، در نزديكى ريشه شاخههاى متعدد به صورت دوتائى از آن منشعب مىشود .