تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى ) — صفحة 356

مساهمون:

ص٣٥٦
Code - 922
چغندر اسفناجى
Beta vulgaris L . var . cicla ( L . ) Moq
نوعى چغندر است كه براى استفاده از برگ‌هاى پهن آن كاشته مىشود . از قديم برگ آن توسط روميها به مصرف تغذيه مىرسيد و به صورت پوره سبزيجات و سوپ از آن استفاده مىكرده‌اند .

تركيبات شيميائى :

برگ‌ها حاوى ويتامين
A
، اسيد فوليك ، ويتامين
C
و آهن مىباشد .

خواص :

برگ‌ها ملين و نرم‌كننده مىباشند . جوشانده 25 تا 50 گرم در ليتر چغندر اسفناجى در التهاب مجارى ادرار ، يبوست ، هموروئيد و بيماريهاى پوستى به كار مىرود . در استعمال خارجى به صورت خام و پخته و ضماد در كورك ، تومور ، پانسمان زخم ، تاول و له‌شده برگ در بيماريهاى جلدى مورد مصرف دارد .
Code - 924
سلق
Beta vulgaris L . var . rapa Asch
گياهى است اهلى كه منشاء اوليه نوع خودروى آن
Beta vulgaris L
سواحل درياى مديترانه بوده و از آنجا به هند و جزاير كانارى ، عراق و ايران گسترش يافته و در سواحل درياى خزر وجود دارد . نوع وحشى حدود 2850 تا 1800 سال پيش از ميلاد توسط مصريان قديم به صورت اهلى درآمده است و كارگرانى كه در ساختن اهرام مصر دخالت داشته‌اند از آن تغذيه مىنموده‌اند .
Beta vulgaris
چندين واريته دارد كه از آن جمله واريته
Rapa
مىباشد . گياهى است دوساله از خانواده
Chenopodiaceae
داراى برگ‌هاى پهن ، چين‌دار و سبز تيره كه رستنگاه آنها سر چغندر يا طوقه مىباشد كه كمى از خاك بيرون است . برگ‌ها در مقابل نور توليد ساكارز مىنمايند . ساكارز در شب به ريشه رفته و در آنجا ذخيره مىشود و بدين‌ترتيب طبقات متوالى ريشه ضخيم مىگردد هرچه برگ‌ها پهن تر و سبزرنگ‌تر باشند ميزان ساكارز توليدشده بيشتر و از 8 تا 5 درصد متغير مىباشد . ساقه گلدار آن در سال دوم پس از گذراندن سرماى زمستان ظاهر شده و كم‌كم به ميوه مىنشيند و هر ميوه حاوى يك يا چند دانه مىباشد .

تاريخچه و موارد كاربرد آن در طب سنتى :

چينىها ، مصريها ، يونانيها ، روميها ، هندىها و ايرانيها از قديم آن را مىشناخته‌اند به آرامى و سريانى آن را سلقا
Selqa
به سانسكريت
Palanki
به يونانى
Teutlon
مىناميده‌اند .
دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى ) — صفحة 356 | ابو القاسم سلطانى