* هُدهُد
پرندهاى از راسته سبكبالان و از دسته نازك نوكان كه داراى منقارى نوكتيز و طويل و خميده و جثهاى به اندازه يك سار است . بر روى سر اين پرنده يك دسته پر وجود دارد كه حيوان به اراده خود مىتواند مانند بادبزن آنها را از هم واكند يا روى هم بخواباند .
گوشت آن بسيار گرم و خشك و در كيفيت قوىتر از اكثر طيور برى است چون گوشت آن را با شبت مهرا پخته شورباى آن بنوشند و گوشت آن بخورند قولنج و انتصاب النفس را نافع و نيز جهت تفتيح سدد و رفع پيچش و تحليل خون منجمد در كليه و مثانه مفيد و چون زهره آن بعد از كندن موى زائد پلك در چشم كشند منع روييدن آن نمايد .
نيز اكتحال زهره يا خون آن جهت بياض چشم نافع و از خواصش آن است كه چون چشم آن بر سر صاحب نسيان بياويزند تقويت حافظه نمايد و امورى كه فراموش كرده باشد به ياد آورد و بر صاحب جذام در ابتدا ، جذام را متوقف گرداند و تعليق پر و زبان آن باعث جاه و دوستى با مردم و ظفر بر خصم و بخور گوشت آن به مجنون و مسحور و مفقود الباه صحت بخشد و در استخوان بازوى آن سرّ عظيم است .
تعليق آن جهت تب ربع نافع است . چون خون آن را خشك نموده با سوسن بسايند و به روغن كنجد تازه آميخته بر مو بمالند و ساعتى بگذارند پس بشويند سياه و مجعد گرداند و بخور پر آن در مكان جهت گريزانيدن هوامّ و مورچه و كك مفيد است . « 1 »
هامش
( 1 ) - محيط اعظم ، ج 4 ، ص 202 ؛ تحفه حكيم ، ص 262 .