تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 76

مساهمون:

ص٧٦

ميان كردها جوشانده آن را براى رفع سرفه و سرماخوردگى و لينت مزاج مصرف مىكنند . « 1 » اين گياه در امراض مزمنه جلدى و خنازيرى معمول است قدر شربت مطبوخ سى تا صد گرم در يك ليتر آب - اكستر - چهار الى هشت گرم . آشاميدن تر و تازه آن مسهل و خشك آن حابس و آشاميدن آب تر و تازه آن يا طبيخ خشك آن با شكر يا انجير و يا عسل جهت سرفه و خشونت سينه نافع است . « 2 » دم‌كرده تخم شبدر را قدما براى مداواى سوزاك به كار مىبردند . « 3 » قرط كه با ضمه قاف و فتحه راء است با حندقوقى فرق مىكند و اين توصيفات قرط با كسر قاف و فتح راء مىباشد . قرط علفى است كه آن را شبدار و برسيم هم مىگويند و در لاتين اسم آن :

Trifolium Alexandrinum
و از تيره قرنيه
Leguminosae
مىباشد و قرط نوعى از كراث مىباشد كه آن را كراث خوردنى مىگويند و آن قسم كراث كه در مصر و اروپا هست آن را
Allium Porrum
مىگويند كه آن از تيره زنبقيه
Liliaceae
مىباشد . و آن مشابه پياز هست و لكن برگهايش بزرگ و باريك ، و كراث نوع آخرى است كه آن را كراث ابوشوشه يا قفلوط
Allium Ascalomcum
مىگويند و كراث نبطى را
Allium Ampeloprassum
مىگويند و كراث برّى را
Allium Rotundum

مىگويند . « 4 » قرط را به كسر قاف و فتح راء حندقوقى و در هندى بسكهپرا گويند و در زبان قديم سانسكريت آن را بهاگنين شوندنى ، يعنى ورم دور كننده و در فارسى ديو اسپست و در انگليسى

Spreading Hog Weed
ناميده‌اند ، علفى معروف است با برگهاى بيضوى ، بيخ آن سفيد و كلفت و به لحاظ گل دو رنگ در دو قسمت مىشود : سرخ و سفيد و بيشتر سفيد آن در دارو استعمال مىشود .
هامش
( 1 ) - طب سنتى در ميان كردان ، ص 116 .
( 2 ) - مفتاح الادويه ، محمد حسين علوى طبيب .
( 3 ) - دارونامه ، دكتر احمد پارسا .
( 4 ) - ملحقات لسان العرب ، ج 17 ، ص 14 .