تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 461

مساهمون:

ص٤٦١

قلع

روايت از جابر بن حيان :

چيزى معدنى است و آن فلزى است نرم به رنگ نقره‌اى و داراى جلاى فلزى عالى . وزن اتمى آن 118 است . از قلع مىتوان صفحات بسيار نازك جهت لفاف و غيره ساخت . به هنگام تا كردن صفحات بسيار نازك ورقه قلع شنيده مىشود . و علت آن نيروى اصطكاكى است . قلع در كمتر از 18 درجه به شكل گرد سفيدى به زن مخصوص 8 / 5 درمىآيد و اين تغيير شكل در 30 درجه شديد مىشود . حالت طبيعى قلع : قلع در قشر زمين به حالت اكسيدكه در معدن‌شناسى به نام كاستريت موسوم است ، بشكل‌رگه در سنگها آتشفشانى به‌وجود آمده است . قلع به‌طور مختلف با مس در فلزات ديگر موجود است .

قلقاس

در كُتب طبّ سنّتى با نامهاى قلقاس و قُلقاس آمده است .

مشخصات :

گياهى است علفى چند ساله بدون ساقه مشخص . برگهاى آن كامل ، ناصاف ، چين خورده ، قلبى شكل نسبتا پهن و داراى دمبرگ دراز است . گياه آن داراى ساقه زيرزمينى ضخيم و متورم غده‌اى است كه پر از مواد نشاسته‌اى و نوع شيره گياهى تند و سمّى و تلخ است . گلهاى آن زرد رنگ با بويى شبيه زردچوبه مىباشند .

تركيبات شيميايى :

در شيره ساقه زيرزمينى آميلاز يافت مىشود . داراى ويتامين
C
مىباشد .