عكوب بستانى
به فارسى كنگر فرنگى و آرتيشو مىنامند . در كُتب طبّ سنّتى با نامهاى حرشف بستانى ، كنگر بستانى ، عكوب بستانى و خرشوف نام برده شده است .
مشخصات :
كنگر فرنگى گياهى است پايا ، داراى برگهاى پهن دراز و به اندازه كاهو يا بزرگتر از آن ؛ داراى بريدگيهاى عميق ولى رنگ برگها غبارى و سبز تيره ، ساقه راست عمودى كه تا يك متر ارتفاع آن مىرسد . گلهاى آن آبى و بنفش و ميوه آن قهوهاى درخشان كه انتهاى آن تارهاى سفيد ديده مىشود . تكثير آن از طريق كاشت بذر يا پاجوش ريشه دار آن انجام مىشود .
تركيبات شيميايى :
در قاعده گلبرگهاى متورم و خوردنى گياه ماده اينولين يافت مىشود كه در رژيم غذايى بيماران قند مصرف مفيد دارد و بهعلاوه اين گياه داراى كوفيتول و اينولاز و سينارين است .
خواص - كاربرد :
در عصاره برگ و ساقه گياه كنگر فرنگى مادهاى وجود دارد كه ماده عاملى براى تنظيم اعمال كبد است و براى افزايش ترشح صفرا ، تقويت اعمال كبد و جلوگيرى از
تجمع چربى در كبد مؤثر است . در هندوستان برگهاى كنگر فرنگى بهعنوان مدرّ و براى رفع استسقا و رماتيسم تجويز مىشود . « 1 »
هامش
( 1 ) - معارف گياهى ، ج 1 ، ص 235 ؛ محيط اعظم ، ص 212 .