تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 117

مساهمون:

ص١١٧
به عربى : سمن ، دهن . هندى : گهى ، گهرت ، گهيو . انگليسى :
clarified butter .
لاتينى :
batyrum depuratum .
در فارسى و عربى روغن و دهن براى روغن حيوانى و نباتى هر دو استعمال مىشود ، مثلًا مىگويند دهن البقر كه از درست كردن ماست ، كره به دست مىآيد و در هندى آن را مسكه مىگويند . « 1 »

روغن ماهى و حيوانى :

روغن ماهى داراى مقدار زياد ويتامين
A , D
توصيف شده است كه خيلى مفيد براى سينه است و بيشتر ويتامين
A , D
طبى از روغن ماهى حاصل مىشود و نيز ماليدن آن براى امراض جلدى بخصوص سوختگى ناشى از آتش خيلى مفيد است و اسم طبى آن را
cod liver
نوشته است و ماده
butyrum
كه از شير گاو حاصل مىشود . يك ماده‌اى به رنگ زرد است و آن 30 % جوهرى به نام
olein
دارد و 68 % ماده
palmitin

در آن موجود است و در صنعت صابون‌سازى هم بعضى جاها روغن استعمال مىشود . « 2 » روغن حيوانى بعضى از اسيدها را دارد كه آن را

fatty acids
مىگويند و نيز روغن معدنى كه آن هيدروكاربون مىباشد كه از نفت گرفته مىشود و كره كه ماده چربى شير حيوانى مىباشد داراى اصل جوهر روغن مىباشد و استفاده‌اش از روغن بيشتر است . « 3 »

روغن زنبق سفيد :

روغن زنبق سفيد كه آن را رازقى يا ياسمن سفيد مىگويند در بينى چكانيده شود شفاى هفتاد درد است . « 4 »
هامش
( 1 ) - لاثانى لغات الادويه ، ص 233 .
( 2 ) - دستور بريتانى ، ص 1340 - 1282 .
( 3 ) - فرهنگ طبى انگليسى ، ص 116 - 486 .
( 4 ) - حلية المتقين ، ص 116 .