تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 518

مساهمون:

ص٥١٨
رزينى است كه از يمن مىآورند و در قديم آن را از شهر سوقطرا مىآورده‌اند و درخت آن را خاريا و رزين را دم كوهيل اده در عربى : دم الاخوين هندى : هيرادكهى مىگويند . در كتابهاى بعد از مسيح از 54 تا 68 ذكرى از آن شده است كه اين در جزيره ديوسكوريدا مىباشد . ديسقوريدوس آن را به ليبى و آفريقا منسوب كرده است . ديسقوريدوس و پلينى هر دو آن را از معدن
cinnabar
بهتر گفته‌اند يونانيها و رومىها عقيده دارند كه در آن خون اژدها يا مار رفته است .
galen , rufus ephesius
گفته‌اند كه اين خونريزى كه از زخم مىشود مىبندد در زبان عرب اين دارو اسامى زيادى دارد . مانند : دم الاخوين ، شايان ، عيده‌ولگ ، دم التنين ، دم الثعبان ، الاندام ، كثير الدم ، الكثير المكى ولگ ، كثرمكه . جوهانه بن ماسويه حكيم هارون الرشيد آن را مقوى معده و جگر گفته است و قبض كننده و ماده مهم داروى چشم نيز گفته است به مناسبت اين كه عربها آن را براى چشم استعمال مىكنند آن را دم الكحل يا تنها كحل هم مىگويند . در ايران آن را خون سياوشان مىگويند و ايرانيان قديم معتقدند كه افراسياب سياوش را كشت اين درخت جاى ريختن خون او روئيده است به همين مناسبت آن را خون سياوش مىگويند . صاحب برهان گفته كه اين دارو از افريقا مىآيد . حاج زين در سال 1368 سه قسم خون سياوس را نام برده است : يك نوع چكيده ، دوم ترابى ، سوم خشبى كه با چوب مخلوط است . صاحب تحفة المؤمنين درخت آن را گفته كه شناخته نشده و آن را براى رنگ كردن شيشه‌ها استعمال مىكنند و صاحب كتاب مخزن در سال 1770 نظريات اطباى قديم را تأييد كرده است .
ainslic
نوشته كه اين هميشه با
kino
اشتباه مىشود كه اطباى محلى آن را نيز اشتباه مىكنند . اطباى تامول هنگام غش و غثيان بر سر و يا گيجگاه مىمالند . پروفسور
bavley balfour
از سوقطرا ديدن كرده و اطلاعات خود را در مورد درخت خون سياوشان
دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى ) — صفحة 518 | مصطفى النوراني الاردبيلي