عرق شكوفه از جرم لطيف تر ، برگ آن قابض ، عصاره آن مسهل صفرا ، سودا و بلغم ، مدر است . در صرع و لرزه مفيد است . يرقان و ورم طحال را مفيد مىباشد ، در گوش چكاندن آن درد گوش و سنگينى گوش را مفيد است ، عرق آن براى حميات حاره و خفقان ، خاكستر آن بندآورنده نزف خون است . « 2 »
* بيد مشك
تعريف :
درختى است از گونه بيد ، داراى شكوفههاى معطر كه عرق آن مفرح است ، شاه بيد ، بهرامه ، مشك بيد ، بيد طبرى . « 1 » بيدمشك را به فارسى به طور كلى بيدمشك و گل بيدك گويند . درختچهاى است دو پايه زينتى و گاهى به صورت درخت ولى به هر حال بلندى آن متوسط و از 8 متر تجاوز نمىكند . زير پوست و روى چوب اين درخت برجستگيهاى تيزى وجود دارد . برگهاى آن در پايههاى نرم و پايههاى ماده متفاوت است . روى برگ سبز تيره و پشت آن كركدار و روشن مىباشد . برگهاى درختان ماده معمولا بيضى شكل و پهنتر از برگهاى درختان نر است . بيد مشك در فارسى : گربه بيد . عربى : خلاف بيد . انگليسى :
sallow
درخت معروف است . مشابه درخت بيد است ، لكن قدرى كوچك ، گل آن نيز مانند بيد ساده است و لكن خوشبوى آن زياد است . گل آن دراز و مانند دم گربه نرم است .
پوست آن پلنگون مايل به سياهى يا مايل به زردى است . اصل آن از ايران است .
زرتشتيها از ايران در هند وارد كردند در برگ آن ماده سپلى سين و لىنين است ، رنگ گل سبز خفيف ، ذائقه تند ، مزاج سرد وتر در درجه اول مقدار خوراك عصاره تازه از 24 گرم تا 60 گرم ، عرق از 60 گرم تا 120 گرم .
هامش
( 2 ) - كتاب بستان المفردات ، ص 145 80 .
( 1 ) - فرهنگ معين ، ج 1 ، ص 622 .