مربوط بقانون مطلق دنيا است آنها نظريهاى ابراز كردهاند كه گرچه ما نمىتوانيم كنترول كنيم ( و فقط قسمت كوچكى از آن از طرف ما قابل نظارت است ) ولى قادر نيستيم آن را رد نمائيم :
هنديهاى باستانى گفتهاند : جهان ، كه پرتو مشهود و مرئى از علت نامرئى است و خلاصه اين دنيا ، از آغاز خلقت كه آغاز ندارد ، تا پايان جهان كه پايانى موجود نيست پيوسته در حال انقباض يا انبساط ، توسعه يا محدوديت ، خواب يا بيدارى ، شهيق يا زفير ، جذب يا دفع ، ماده شدن يا روح شدن ، داخل كردن يا خارج كردن است . باينترتيب كه علت نامرئى پيدايش جهان بتكان درمىآيد و بيدار مىشود و جنبوجوش آغاز مىگردد و از آن پس در طول هزارها ميليون سال جهان وسعت مىگيرد و رشد مىكند ؛ آنگاه دورهء ركود يا خواب دنيا شروع مىشود و جهان دچار انقباض مىگردد و رفتهرفته موجودات و اجرام سماوى به طرف مركزى نامعلوم جذب مىشوند و در آنجا تشكيل جرم واحدى را مىدهند ولى آن جرم از بين نمىرود زيرا هيچچيز از بين رفتنى نيست ، بلكه مبدل به علت نامرئى مىگردد و اين وضع يعنى انقباض و خواب دنيا نيز هزاران ميليون سال طول مىكشد و بقول هندىهاى باستانى ، اكنون در يكى از دورههاى انقباض يا نفس فروبردن
نهضت پزشكى يا لزوم تجديد نظر در اصول و مبانى طب امروز ( فارسى ) — صفحة 202
مساهمون: سيد جلال مصطفوى كاشانى
ص٢٠٢