فصل بيست و يكم مطبوعات گيلان
مقدمه
قديمىترين روزنامه را در ايران به زبان فارسى ميرزا صالح شيرازى به سال 1253 هجرى قمرى ( 1216 شمسى ) منتشر ساخت . اين روزنامه در دار الخلافه تهران انتشار مىيافت ولى چون نسخههاى آن در دست نيست مدت انتشار و ساير خصوصيات روزنامهء مزبور را نمىتوان روشن ساخت .
در سال 1267 هجرى قمرى روزنامه وقايع اتفاقيه به تشويق و همت ميرزا تقى خان اميركبير و به مديريت ميرزا جبار تذكرهچى منتشر شد و انتشار آن مدت 57 سال يعنى تا سال 1324 هجرى قمرى ادامه داشت . تأسيس وقايع اتفاقيه از جمله اقدامات درخشان اميركبير بود و هدف از انتشار روزنامه ضمن دستخطى كه از ناصر الدين شاه به چاپ رسيده چنين تشريح شده است : « از آنجا كه همت حضرت اقدس شاهنشاهى مصروف تربيت اهل ايران و استحضار و آگاهى آنها از امورات داخله و وقايع خارجه است لهذا قرار شد كه هفتهبههفته احكام همايون و اخبار داخله مملكتى و غيره را كه در دول ديگر گازت مىنامند در دار الطباعه دولتى زده شود . »
پس از وقايع اتفاقيه روزنامههاى ديگرى در تهران پا به عرصه وجود گذاشتند كه غالبا دولتى بودند و در ولايات از جمله اصفهان و تبريز و فارس نيز روزنامههايى انتشار يافت كه زير نظر حكام وقت اداره مىشدند .
چون خوانندگان روزنامهها معدود بودند ناچار افراد مستطيع را وادار به قبول آبونه و پرداخت حق اشتراك مىكردند و مأموران حكومتى در ولايات موظف بودند روزنامهها را بين اعيان و اشراف و تجار و مالكين توزيع نمايند و وجوه جمعآورى شده را به پايتخت ارسال دارند .
در زمان مظفر الدين شاه روزنامه از قيد دولت آزاد شد و برخى جرايد