خواجويى .
آغاز : فايده در بيان مناظره مأمون با مخالفان و علماء . . .
ذريعه 22 / 301 ش 7191 .
شيروانى ، يزد 3 / 1071 ( مناظره مأمون با عاّمه در امامت ) ؛ نشريه 4 / 399 ( شرح مناظرهء مأمون با علماء اهل سنت به فارسى ) .
مناظرهء محمّدى و عيسوى .
از ناشناس . به سال 1263 ه / 1847 م . گفتگويى مذهبى ميان يك محمدى و يك عيسوى برقرار كرده و يا نمايشى است از يك مناظرهء خيالى كه در پايان عيسوى به اسلام گرويده است . درباره اسلام و مسيحيّت ، توحيد ، تثليث ، كفّاره ، پيدايش عيسى ، مقام مريم ، پيامبرى محمد ص . به روش سوال و جواب .
آغاز : بعد از حمد و صلاة و سلام على رسول اللّه . پوشيده مباد كه يك روز در خانهء يك عزيزى دعوت بود ، كه هر قسم مردمان آنجا جمع شده و نان مىخوردند .
مشترك 2 / 1189 ( 1 نسخه ) .
مناظرههاى مذهبى .
از ناشناسى كه در سال 1304 قمرى از سامره به كربلا مىرفته است . در عطف نسخه آمده است : مباحثهء شيخ محمد حسن خوسفى با ملّاى سنّى گرتكى ( شايد تكريتى ) . بخشبندى نشده . با سربندهاى :
« گفتم ، آخوند گفت ، آخوند ملا ابراهيم گفت » .
گفتگوهاى مذهبى است در دو بخش جدا . يكم ميان شيعه و سنّى ، قرآن و دستبردگى در آن .
آغاز آفتاده .
سپس مناظرهء ديگرى است در همان زمينهها با اين سرآغاز : در سنهء يكهزار و سيصد و چهار در سامره بر روى آب سوار بوديم بر كلك و مىرفتيم به كربلاى معلّى . حقير تنها بودم ، يكنفر كاظمى شيعه با ما بود و سى نفر عسكريهء رومى سوار كلك بودند . سيدى بود ميان ايشان كه او را قاضى كاظمين مىگفتند . بنده گفتم : جناب قاضى . . . افعال عباد مخلوق خداست يا فعل عبد . . . و بدينگونه وارد گفتگوهاى مذهبى مىشود .
دايرة المعارف ، خطى ، ش 1054 ، نوشتهء 1334 .
مناظره يوسفيه :
الاسئلة اليوسفيه . پرسش و پاسخ گردآورى عبد الرحيم الحسينى الجفرى البغدادى . نامههايى است ميان قاضى نور اللّه شوشترى ( د 1019 ق / 1610 م ) با مير يوسفعلى حسينى استرآبادى اخبارى . در اينكه آيا پيامبر و امامان از هر چيزى آگاه بودند ؟ به گفتهء استرآبادى ، آرى به ضماير همه مردمان در هر زمان ؛ و به گفتهء شوشترى ، تنها به امور دينى آگاهى داشتهاند . در آن نكات تاريخى فراوانى ديده مىشود ( - دانشگاه ) و در آن شوشترى « خطبة البيان » را از حضرت على ( ع ) نمىداند .
رويهمرفته 13 نامه از يوسفعلى است و 12 نامه از قاضى .
آغاز : حمد له . اما بعد نموده بندهء اثيم . . .
عبد الرحيم الحسينى الجفرى البغدادى . آنكه اين مناظرهاى است كه ميان مير يوسفعلى الحسينى الاسترآبادى و قاضى نور اللّه .
نسخهها 2 / 876 ( 1 نسخه ) « الاسألة اليوسفيه : پرسش و پاسخ » ، همانجا 994