به زيور سپاس خداوند . . . اما بعد ، بر ضماير مآثر متتبعين فن تاريخ و سير . . . واضح كه خطهء پاك لنكران كه الآن دار الامارهء بلاد طالش است .
برگل روسى 1286 « جواهرنامهء لنكران » ؛ استورى : ندارد ؛ سنا 2 / 60 ، نشريه 7 / 116 به تفصيل و 9 / 230 ؛ فهرست باكو 58 « جواهرنامهء لنكران » به نقل .
تذكرة السلاطين . محمود ميرزا قاجار .
تاريخ ايران و جهان است در 3 بخش : نخست از پيشداديان تا آغاز قاجاريان ، سپس فتحعلى شاه ( 1212 - 1250 ق ) و سرگذشت شاهزادگان ، سوم دو صنف : يكم سران روزگار فتحعلى شاه ، در 9 گروه كه بيشتر برادران نگارندهاند : 1 - اقربا و منشيان ، 2 - اميران قاجار ، 3 - وزيران ، 4 - سران سپاه ، 5 - علما و مجتهدان ، 6 - حكماى الهى ، 7 - عارفان ، 8 - سرايندگان ، 9 - منجمان .
مقالت سوم مطايبات دلنشين و نوادر تاريخى . - بخش تاريخ جهان 1 / 596 ( تحرير ديگرى از آن ) .
تذكرة السلاطين . عبد الغفور يزدى اصفهانى -
بخش تاريخ جهان . 1 / 596 .
تذكرهء سلطانى .
ملا واسع جان ، منظور . آغاز :
نسيم گل « كل امراء » از مهب قدس يزدانى - وزيد اندر بهار ابتدا ، از لطف يزدانى .
ازبكستان ، تاشكند 5 / 50 ؛ ذريعه 9 / 1111 « ديوان ملا منظور بخارايى » كه نامش « منصور » بوده و از همراهان عبد العزيز ازبك ، سدهء 11 ق .
تذكرهء شاه تهماسب : روزنامهء شاه تهماسب : مقالات شاه تهماسب .
از شاه تهماسب يكم ( 930 - 984 ق ) فرزند شاه اسماعيل يكم ( 905 - 930 ق ) . در آن رويدادهاى بزرگ سى سال روزگار خود را از آغاز پادشاهى 930 ق در 5 « فصل » گزارش كرده است : 1 - دربارهء ياغى شدن تكلو ، 2 - دربارهء قاضى خان ، 3 - القاص ميرزا و سركشىهاى او ، 4 - روابط با اسكندر پاشا و رويدادهاى ميان ايران و عثمانى ، 5 - داستان بايزيد پسر سلطان سليمان عثمانى و جنگ او با پدر خود ، و پناه بردنش به ايران . صنيع الدوله در جلد دوم « مطلع الشمس » ( ص 165 - 213 ) آن را به نام « روزنامهء شاه تهماسب » از روى نسخهاى ناقص و منحرفى چاپ كرده است . و متن آن در ليبسيك 1308 ق و برلين 1343 ق و ديگر بارها چاپ شده است . آغاز 1 : اين پنج فصل حكايت و روايتى است در باب مجارى حالات . آغاز چاپى :
سپاس بىقياس حضرت پادشاهى را سزا است . . .
اما بعد ، بندهء ضعيف . . . طهماسب بن اسماعيل .
نسخهها 6 / 4289 فهرست بابها از اينجاست ( 5 نسخه ) ؛ ذريعه 4 / 35 « تذكرهء شاه طهماسب » و 11 / 270 « روزنامهء شاه . . . » ؛ استورى 1 / 305 ، 1279 « تذكرهء شاه . . . » ؛ برگل روسى 2 / 857 « تذكرهء شاه . . . » ؛ ادبيات براون 4 / 67 ؛ صفا 5 : 3 / 1565 ، 498 ؛ نفيسى 1 / 472 ؛ مشار 1 / 1245 « تذكرهء شاه . . . » ( 5 چ ) ؛ تذكرهنويسى 784 « تذكرهء شاه . . . » .
آستان قدس ، الفبايى ، الفبايى 121 ، 628 ؛ تبريز 1 / 144 ؛ تبريز ، دانشگاه ، تسبيحى 46 ؛ دو كتابخانه 641 ؛ سلطنتى ، اتاباى ، تاريخ 484 « روزنامهء شاه تهماسب » ؛ مجلس 10 / 1373 ؛ ملك 2 / 120 ؛ همانجا 9 / 329 ، 330 ؛ نشريه 2 / 67 و 5 / 124 « خاطرات شاه تهماسب اول » .
آصفيه 4 / 364 ؛ ايوانف 87 ؛ آسياتيك سوسايتى ، چاپى 25 ؛ اندياآفيس ، چاپى 509 ؛ برلين 442 .