* مظهر گل :
مثنوى در صفت بنگاله . از منير لاهورى ، ابو البركات منير فرزند عبد المجيد ملتانى ( 1019 - 1054 ق ) . مثنوىست در وصف بنگاله از آب و هوا و طبيعت و حالات سفر خود به آن سرزمين . سرودهء 1049 ق / 1640 م . آغاز :
به نام فيض بخش دانشآموز * / كه دلها گشته از وى فيض آموز .
مشترك 7 / 844 ( 2 نسخه ) و 5 / 121 فهرست كارهاى منير ؛ نسخهها 4 / 3218 « مظهر گل » ( 1 نسخه ) ؛ شعراى كشمير 3 / 1478 « مثنوى در صفت بنگاله » كه در كراچى 1953 م چاپ شده ، همانجا 1497 ؛ بشير حسين ، شيرانى 1 / 184 ؛ بانكيپور 31 / 158 .
* معيار دانش .
چلبى رومى ، محمد حسين ( سدهء 13 ه ) ، افتخار فرزند محمد فرزند عبد اللّه .
گزارش سفر احمدآباد و گوا و جز آن است .
مشترك 10 / 66 ( 1 نسخه ) ؛ نسخهها 6 / 4700 ( 1 نسخه ) ؛ ذريعه 21 / 279 ؛ بشير حسين ، شيرانى 1 / 49 .
* مقابر هند .
صحافباشى ، اسماعيل ( روزگار ناصرى ) . در اين گفتار ديدنىهاى خود را از ساختمان مزارات هند مفصل ياد مىكند و در ضمن عكسهايى نيز در نسخهء 251 ملى همراه است .
آغاز : تبارك و تعالى ، سلاطين قديم هندوستان را عادت براين بود كه مقابر خود را در زمان حيات بنا مىكردند و چون در معمارى ابنيهء مذكوره كمال استادى و هنر به كار رفته . . . ( همان ص 253 ) .
نسخهها 6 / 4053 ( 1 نسخه ) ؛ تهران ، ملى 1 / 251 .
* مقالهء شخصى سياح .
دربارهء باب - بخش تاريخ ايران .
* مقالات شيبانى .
فتح اللّه كاشانى ( سدهء 13 ه ) - بخش ادب نثرى .
* مقصود جهان .
قاجار ، محمود ميرزا قاجار ( م 1258 ق ) . سفرنامهء اوست از خرمآباد به سوى گرمسير آنجا ، به نام جهان شاه ميرزا و پدرش فتحعلى شاه به سال 1242 ق نگاشته است . و در آن « احوالات خلق ، خلق اهل لرستان ، و بدايع و آثار » آنجا آورده شده است . آغاز : هذا كتاب مقصود جهان . بسمله ، و باللّه . چنين گويد بندهء شرمنده . . . محمود قاجار كه در يوم شنبه بيست و دوم جمادى الاولى بطالع حوت .
نسخهها 6 / 4053 ( 2 نسخه ) ؛ تاريخ تذكره 1 / 733 ؛ اشكورى ، قم 11 / 190 ؛ فيلمها 1 / 798 ؛ مجلس 11 / 25 .
* مكاشفات افريقاى مركزى .
ترجمهء ميرزا على خان ( ن پيرامون 1310 ق ) . جغرافيا و سفرنامه و ديدههايش از قبايل وحشى . آغاز :
بسملد . اسم جزيرهء مزبور آليس گذاشتيم .
ملى 2 / 137 .
* مكالمهء سياح ايرانى
- بخش داستانها .
* منازل بخارا :
تاريخ منازل بخارا . حافظ محمد فاضل خان ( ن 1227 ق 1812 م ) . از مردم بريلوى كه با مامؤريت انگليسها به بخارا رفته و اين گزارش آن سفر مخفى اوست .
اى . پى 535 - بخش جغرافيا .
* منازل پيشاور تا بخارا .
رسالهء . . . حافظ محمد فاضل خان بريلوى . سفر 1228 / 1813 .
عليگره ، اطهر 189 ( - بالا ) .
* منازل الحج .
بنده على خيرات على .
سفرنامهء حج اوست از بغداد به نجف ، حله ، مدينه ، و مكه ، پيرامون 1214 ق . آغاز : الحمد للّه