تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مكارم الآثار در احوال رجال دوره قاجار ( فارسى ) — صفحة 1599

مساهمون:

ص١٥٩٩
در پاى ديوار غربى مقبرهء شيخ بهائى دفن شد . و تاريخ وفات او بدين‌طور در « مجله » نوشته ، و در مواضع عديده « الذريعة » در 16 ع 2 اين سال فرموده .

* ( 949 - تولد حاجى نجم الدوله اصفهانى ، ره ) *

وى مرحوم حاجى ميرزا عبد الغفار فرزند مرحوم ملا علىمحمد اصفهانى است كه در ( 1215 ش 220 ) گذشت « 1 » . مرحوم حاجى نجم الدوله از اجلهء حكماء رياضى و در فنون و شعب اين علم از هندسه و هيئت و حساب بأقسام قديم و جديد و احكام نجوم و بسيارى از علوم ديگر از نوادر أعصار و نوابغ روزگار بود ، و هم در تصوف و عرفان وارد و در رعايت احكام شرعيه چيزى فروگذار نمىفرمود . و او در ماه ذى القعدة الحرام اين سال - مطابق قوس ماه برجى - متولد شده و كتب چندى تأليف و ترجمه نموده ، از آن جمله كتاب « آسمان » در هيئت و نجوم جديد . و در سنه 1312 از طرف ناصر الدّين شاه لقب نجم الدوله يافت . و در سنه ( 1212 ج 2 ش 176 ) در احوال غالب دهلوى گذشت كه وى از طرف بهادر - شاه لقب نجم الدوله يافته ، و غير از او ما نشنيده و نديده‌ايم كه كسى اين لقب را داشته باشد . و اينكه حاج ميرزا اسماعيل مصباح خود را از احفاد ميرزا محمد عليخان نجم الدوله در تقاويم مستخرجه و منتشرهء خود نوشته سخنى است بىاساس ، چنان‌كه در حاشيهء صفحهء آخر تقويم سال 1303 شمسى سيد جلال الدّين بدان تصريح شده . اما بعد از صاحب عنوان اين لقب را ديگران يافته‌اند كه نامى از العلى خان نجم - الدوله در « تاريخ مدرسه سپهسالار : 117 » به نظر رسيد كه وى در اوائل شعبان 1329 نايب‌التوليه مدرسه مرقومه شده ، و بنابراين 4 نفر نجم الدوله در كتب ذكر شده‌اند . پنجم
هامش
( 1 ) يك نفر نجم الدوله ديگر در « الذريعة 9 : 721 » ذكر شده ، و يكى هم در همان جلد ( ص 5 ) ذكر شده ؛ بايد اين‌ها همه يك جا جمع تا تعدد و اتحاد آنها معلوم شود . يادداشت مؤلف .
مكارم الآثار در احوال رجال دوره قاجار ( فارسى ) — صفحة 1599 | ميرزا محمد على ( معلم حبيب آبادى )