* ( 875 - تولد مرحوم آخوند ملا محمد كاظم خراسانى ) *
* ( اعلى اللّه مقامه ) * وى « 1 » فرزند شيخ حسين هروى طوسى است كه از اهل علم بوده .
و مرحوم آخوند ملا محمد كاظم خود از اجلهء علماء معقول و منقول و محققى بىنظير در فن اصول بود ، و بعد از استادش مرحوم حاجى شيخ مرتضى انصارى ( عليهالرحمه ) كه در ( ج 2 سال 1214 ص 487 ش 220 ) گذشت علم اصول فقه را ابن فاضل فرزانه و دانشمند يگانه تأسيسى جديد نهاد ، بهطورىكه همهء علماء عصر وى و همچنين تاكنون أبكار أفكار او را مورد دقت و تحقيق و كتاب كفايهاش را مطرح تدريس و تدرس خود قرار دادهاند .
شرح احوالش در چندين كتاب نوشته ، از آن جمله : « فهرست كتابخانه رضويه 5 :
560 » ، و از آنها همه چنين برآيد كه وى در اين سال - چنانكه در « احسن الوديعه » نوشته - در طوس متولد شده ، و در شماره 24 سال 8 جريدهء « چهرهنما » در سنه 1247 گفته ، و در سنه 1277 بتهران آمده به تحصيل حكمت الهيات و منطق پرداخت ، و در سنه 1278 بنجف آمده در مدرس شيخ انصارى و حاج سيد على شوشترى مشغول تحصيل شد . و پس از وفات آنها در نزد شيخ راضى نجفى و ميرزاى شيرازى درس خواند ، و در موقع مهاجرت ميرزا بسامره بهمراه او بدان شهر آمد و بأمر او پس از خاتمه تحصيلات در نجف اشرف ساكن و آنجا بتدريس و تأليف مشغول شد ، و بزرگان اهل علم در مذهب شيعه از هرجا فيض مدرس او را غنيمت دانسته گروهى انبوه بمجلس درس او حاضر شدند ، چنانكه جماعتى كثيره از آنها
هامش
( 1 ) رجوع شود بماهنامه « وحيد ، سال 6 ش 12 ش مسلسل 72 ص 1036 » يادداشت مؤلف . ايضا رجوع شود به مقاله « تلگرام آخوند خراسانى به سپهدار تنكابنى در باب آخوند ملا قربانعلى زنجانى » بقلم منوچهر صدوقى « سها » مندرج در مجله « اميد ايران .
ش 924 » كه در 10 مهر 1351 ش منتشر شده است ، و نيز به شرح حال صاحب عنوان در كتاب « زندگانى آية اللّه چهارسوقى : 152 - 153 » . م .