تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مكارم الآثار در احوال رجال دوره قاجار ( فارسى ) — صفحة 1392

مساهمون:

ص١٣٩٢
آوردن آنها ببحرين رفته و باز بقطيف برگشت و تا آخر عمر در اين دو محل بعزت زيست . و او كتب و رسائل چندى تأليف نموده : اول « اجوبه مسائل متفرقه در فقه و اصول و غيره » دويم « رساله در احوال شيخ انصارى » . سيم كتاب « ازالة السجف » از موانع صرف در علم نحو . چهارم كتاب « اقامة البرهان » در حليت اربيان . ( اربيان نوعى از ماهى است كه در سند و بصره و بحرين يافت مىشود ، و برخى از حاشيه‌نويسان « لمعه » گمان كرده كه آن دبينا است ، و شيخ در اين كتاب آن را رد نموده ) . پنجم كتاب « التحفة الاحمدية للفرقة الجعفرية » كه آن را « الصحيفة الصادقية » نيز گفته‌اند ، در « الذريعة 3 : 411 ش 1480 » شرحى درباره اين كتاب نوشته بخلاصهء اينكه آن كتاب بزرگ ضخيمى است در ادعيه حضرت صادق ( عليه السلام ) كه نه تنها مقصور بر منشآت آن جناب در ادعيه است ؛ بلكه نخست ادعيه‌اى را كه آن جناب در مقاصد خاصه و مطالب معينه انشاء فرموده ذكر كرده و آنها را به ترتيب « صحيفه كاملهء سجاديه » مرتب نموده و سپس همه دعاهائى را كه آن حضرت از آباء بزرگوار خود روايت نموده به ترتيب كتب فقهيه از طهارت تا ديات ذكر كرده و همه اين ادعيه قريب بهشتصد دعا در زياده بر پانصد صفحهء بزرگ است ، و در اول آن خطبه طولانى بليغى است با رعايت براعت استهلال بأسماء كتب دعا و ساير محسنات بديعيه ، و همچنين فهرست ادعيه مذكوره و فهرست كتب منقول عنها را ذكر كرده و غالبا در حواشى متعرض بيان سند دعاء بتفصيل و شرح الفاظ غريبهء آن شده ، و هيچ دعائى نياورده مگر از كتب معتبره معروفه ، بلى دعاى ( اللهم انت ثقتى حين يسوء الظن ) را بدون سند ، و همچنين دعاى عبرات را از « كتاب محقق داماد » آورده ، و انجام تأليف آن در 22 محرم سنه 1307 بوده ، و اين دو بيت را در آخر آن بعنوان توريه و ايهام و مراعات تاريخ آن نوشته :
كتابنا تم بلطف كامل * يرجى به الفوز لكل عامل ان شئت تاريخا فذا تاريخه : * ختامه وسائل المسائل
1307