تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مكارم الآثار در احوال رجال دوره قاجار ( فارسى ) — صفحة 426

مساهمون:

ص٤٢٦
طاقت بمطالعه و تأليف روز مىگذرانيد ، انتهى . تا آخر در شب بيست و چهارم ماه جمادى الاولى اين سال مطابق ( . . . ) عقرب ماه برجى وفات كرده و در نجف اشرف در مسجد طوسى دفن شد و تاكنون مزار مباركش آنجا معلوم و زيارتگاه خصوص و عموم است ، و تاريخ وفات وى بروز و ماه مرقوم نص « البدر التمام : 11 » است ، ليكن جناب آقاى حاج شيخ آقا بزرگ طهرانى - متعنا اللّه تعالى بدوام وجوده الشريف - در « الذريعة : » در رجب اين سال نوشته‌اند ، و پس از زيارت آن كتاب مبارك اين فقير عريضه‌اى خدمت ايشان تحرير و مأخذ خود را در طى آن مرقوم و مأخذ ايشان را سؤال نمودم ، حضرتش در طى نامه‌ئى كه در 25 رجب 1365 به اين بنده مرقوم فرموده‌اند شرحى نوشته‌اند بخلاصهء اينكه سيد جعفر بن سيد باقر بن سيد على بحر العلوم در اين اواخر از مرحوم حاجى نورى سؤال از روز وفات آن جناب نموده و مرحوم حاجى فرموده‌اند كه ما پس از زحمات بسيار مطلع شديم كه ماه آن رجب و روز آن را تاكنون ندانسته‌ايم ، انتهى ما فى تلك المراسلة . و در « البدر التمام » مأخذ قول خود را ذكر نكرده و شايد به خط جدش مرحوم حاجى كرباسى در پشت كتابى يا جاى ديگرى ديده كه حاجى در همان ايام وفات ضبط كرده باشد ، و اين احتمال با قضيهء « أهل البيت ادرى بما فى البيت » متعارض و اجمالا بايد گفت از اين دو ماه ( جمادى الاولى - رجب ) اين سال يا ما بين آنها خارج نخواهد بود ، و ما شرح احوال سيد جعفر مذكور را در سال 1289 خواهيم نوشت ان‌شاءالله . و به‌هرحال در مادهء تاريخ آن واقعه عظيمه چنان‌كه در « روضات : 680 » نوشته گفته‌اند يغرب غربى غريب بغرى كه هريك از كلمات اربعهء اين مصراع تاريخى مىباشد . و نيز شيخ محمد رضا نجفى در مرثيه‌اى كه براى وى سروده چنين فرموده : قد غاب مهديها جدا و هاديها . انتهى مختصرا . و كلمه غريب را از اين مصراع چون تركيبش مطابق قاعده تركيب حروف تهجى به ترتيب أبجدى است ( كه بايد [ به‌طورىكه در « سى فصل » مرحوم خواجه نصير طوسى ( ره ) ( ص 2 فصل اول ) نوشته ] : بيشتر را فرا پيش دارند و كمتر را فرا پس ) ؛ ماده تاريخ بسيارى از مواليد و وفيات اين سال گرفته و گفته و نوشته‌اند . و در « مستدرك 3 : 398 » اين اشعار را از قصيده‌ئى كه شيخ جعفر نجفى در مرثيه آن جناب گفته آورده :
ثلم الدّين ثلمة ما لها سد * و أولى العلوم جرحا جبارا
مكارم الآثار در احوال رجال دوره قاجار ( فارسى ) — صفحة 426 | ميرزا محمد على ( معلم حبيب آبادى )