تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مكارم الآثار در احوال رجال دوره قاجار ( فارسى ) — صفحة مقدمه 48

مساهمون:

صمقدمه ٤٨

5 - ايشيك آقاسىباشى حرم :

در تذكره : 27 » نوشته كه : وى كسى بوده كه پيرتر و قديمىتر مردمان دربار پادشاهى بوده ، و شب و روز در حرم حاضر و قاپوچيان و ايشيك آقاسيان حرم ؛ تا بين و تابع فرمان او بوده‌اند .

6 - ايشيك آقاسىباشى مجلس :

در « تذكره : 27 » شرحى نوشته بخلاصه اينكه : از امراءزادگان و غير ايشان هركس لياقت خدمت حضور شاه را در مجالس عام داشته ، وى را ايشيك آقاسى مجلس مىگفته‌اند ، و آنها تابع و تابين يك نفر بعنوان ايشيك آقاسىباشى مجلس بوده‌اند انتهى .

7 - بيگلربيگى :

در ضمن مقرب الخاقان بيايد .

8 - تفنگچى آقاسى :

در « تذكره : 9 » فرمايد : وى ريش‌سفيد مين‌باشيان و يوزباشيان و جارچيان و ريكايان و قاطبهء تفنگچيان است ، و تيول و مواجب ايشان بتجويز و تصديق او برقم وزير ديوان اعلى مىرسيده انتهى .

9 - حكيم‌باشى :

در ضمن مقرب الخاقان بيايد .

10 - خليفة الخلفاء :

در « تذكره : 18 » نوشته كه : شغل وى آن بوده كه بدستور زمان شيخ صفى الدّين در شبهاى جمعه درويشان و صوفيان را در توحيدخانه مباركه جمع و بذكر كلمه طيبه لا إله إلّا الله بطريق ذكر جلى اشتغال نمايند ، و در شبهاى جمعه نان و حلوا و طعام و در ساير أوقات نان و طعام مقررى درويشان را صرف نمايند ، و دو نفر خليفه و خادم‌باشى و چند نفر عملهء توحيدخانه و خليفه در كل ممالك محروسه به جهت امر بمعروف و نهى از منكر از طرف او تعيين مىشده .

11 - خواجه‌سرا :

در ضمن مقرب الخاقان بيايد .

12 - دوات‌دار :

در ضمن مقرب الخاقان بيايد .

13 - ديوان‌بيگى :

در « تذكره : 13 ، فرموده : وى در هفته‌ئى دو روز مرجع شكايات مردمان خارج از دربار بوده ، چه از اهل شهر و ديهات و چه از مردمان شهرهاى ديگر كه اگر از بيگلر بيگيان و فرماندهان خود شكايتى داشتند به او مىگفتند تا بعرض