حسد بدن را رنجور و لاغر مىسازد .
كلمهء 7 - قال أمير المؤمنين عليه السّلام : ما أقبح بالإنسان باطنا عليلا و ظاهرا جميلا « 1 » .
چقدر زشت است و قبيح كه انسان باطنش مريض و بد سيرت و ظاهرش زيبا و آراسته باشد يعنى بد باطن و خوش ظاهر باشد كه منافق است و منافق در اسفل السّافلين جهنم است .
كلمهء 8 - قال أمير المؤمنين عليه السّلام : لا تسألوا إلّا اللّه فإنّه إن أعطاكم أكرمكم و إن منعكم خازنكم « 2 » .
از غير خدا سؤال نكنيد و هرچه مىخواهيد از خدا سؤال كنيد كه خدا اگر اعطا كرد با اكرام عطا مىكند و اگر منع كرد ذخيره براى شما حفظ مىكند « به خلاف
هامش
( 1 ) . اين كلمه مطابق مصادرى كه نام مىبريم بدين گونه است كه اختيار كردهايم : « ما اقبح بالإنسان باطنا عليلا و ظاهرا جميلا » . غرر و درر آمدى ، ط نجف ، ص 312 ، س 9 ؛ و ط صيدا ، ص 231 ، س 20 ؛ و شرح آقا جمال خوانسارى ، ج 6 ، ص 97 ، ش 9661 .
صورت عبارت اين كلمه در طبع سابق بدين گونه است : « ما أقبح بالانسان أن يكون له باطنا عليلا و ظاهرا جميلا » كه تصرّفى سخت نادرست از نسّاخ شده است چه اين كه در اين صورت بايد عبارت بدين نهج باشد ؛ « ما أقبح بالإنسان أن يكون له باطن عليل و ظاهر جميل » ؛ علاوه اين كه در هيچ اصلى ، اضافه « أن يكون له » نقل نشده است و هريك از « باطنا » و « ظاهرا » تميز است ، نظير و مشابه كلمه ديگر آن حضرت عليه السّلام كه فرمود : « ما أقبح بالإنسان ظاهرا موافقا و باطنا منافقا » ( غرر و درر آمدى ، ط نجف ، ص 309 ، س 11 ؛ و ط صيدا ، ص 229 ، س 10 ؛ و شرح آقا جمال ، ج 6 ، ص 71 ، ش 9559 ) .
و ترجمه اين كلمه هفتم در شرح محقق خوانسارى بدين صورت است : « چه زشت است به آدمى باطنى بيمار و ظاهرى زيبا » .
شگفت اين كه عبارت نسخه خطّى غرر و درر كه مكرّر از آن نام بردهايم ، به جاى « ما اقبح » در اين كلمه گويد : « ما أحسن » ؛ و صورت تمام آن بدين وجه است : « ما احسن بالإنسان باطنا عليلا و ظاهرا جميلا » اگر اين عليل از آن علّت كه :علّت عاشق ز علّتها جدا است * عشق اصطرلاب اسرار خدا استمشتق بوده باشد همان گونه است كه « ما أحسن بالانسان » ؛ و لكن چنين مىنمايد كه تحريف شده است و در آن نسخه تحريفات ديگر نيز به نظر مىآيد چه اين كه نسخه تصحيح شده نيست .
( 2 ) . غرر و درر آمدى ، ط نجف ، ص 342 ، س 19 ؛ و ط صيدا ، ص 255 ، س 4 ؛ و شرح آقا جمال ، ط 1 ، ج 6 ، ص 341 ، و چنين ترجمه فرموده است : « سؤال مىكنيد مگر از خداى سبحانه ، پس بدرستى كه او اگر عطا كند شما را گرامى گرداند شما را ، و اگر منع كند شما را بگرداند در آن خير شما را » .