نتيجه بحث
در ميان معتقدان به تعدد معبود ، افرادى مانند مشركين قريش بودند كه مىگفتند :
« فرشتگان دختران خدايند » ؛ اين طايفه منقرض و نابود شدهاند .
افراد ديگرى بودند كه مىگفتند : « عزيز پسر خداست » ؛ مثل برخى يهود زمان پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلم ، اين گروه نيز منقرض گرديدند .
برخى از آنان مىگفتند : « عيسى بن مريم پسر خداست » و خدا يكى از خدايان سهگانه است : اب و ابن و روح القدس . همه نصارى تا امروز بر اين گفته پاىبندند .
برخى ديگر ، جن را مىپرستيدند ، اين طايفه در دورههاى مختلف ديدگاهها و مذاهب گوناگونى درباره جن داشتند .
خداوند در قرآن كريم بطلان همه اين گفتهها و اقوال را آشكار كرده است ؛ آنجا كه از پندار فرشتهپرستان خبر داد كه مىگفتند : فرشتگان دختران خدايند و مؤنث هستند ، فرمود :
آيا اينان آفرينش فرشتگان را ناظر بوده و ديدهاند كه آنها مؤنث هستند ؟ ! و آنجا كه از مسيح و مادرش سخن گفت فرمود : اين دو غذا مىخورند ، در حالى كه ما مىدانيم هر كس غذا بخورد مدفوع دارد ، و خوردن و مدفوع گذاردن از صفات بشرى است . و فرمود : مثل عيسى در ولادت و آفرينش او بدون پدر ، همانند آدم و آفرينش او از خاك است كه علاوه بر پدر ، مادر هم نداشت !
پس ، به يقين عيسى و فرشتگان و جن و همه موجودات آسمانها و زمين ، همه و همه ، بندگان خدايند ، و خدا نه كسى را زاده و نه از كسى زاده شده ، مثل و مانند و كفو و همتا ندارد .
قرآن كريم بدين گونه الوهيت يعنى آفرينش را منحصر و ويژه خداوند يگانه و بىشريك مىداند و بر آن استدلال مىكند ، و ماسواى آفريدگار يگانه را مخلوق او مىداند .
در بحث آينده اصناف مخلوقات خدا را ، بر اساس سلسله مراتبشان در هستى ، مورد بررسى قرار مىدهيم .