پرش به محتوای اصلی

اطيب البيان في تفسير القرآن ( فارسى ) — صفحه 347

پدیدآورندگان:

ص۳۴۷
را و اطاعت مكن كسى را كه ما او را غافل از ياد خود كرده‌ايم و قلبش متوجه بما نيست و متابعت مىكند هواى نفس خود را و كارهاى او افراط و اسراف و تجاوز از حدّ است ، مفسرين گفتند كه پيغمبر صلّى اللَّه عليه و إله و سلّم با اشراف و اعيان و بزرگان كفار و مشركين مجالسة داشت براى تأليف قلوب آنها و اتباع آنها كه تمايل بايمان پيدا كنند اين آيه نازل شد كه با آنها مجالست نكند و با فقراء از مؤمنين مجالست نمايد لكن اين غلط صرف است بلكه پيغمبر صلّى اللَّه عليه و إله و سلّم با فقراء كمال رأفت را داشت حتى فرمود : ( انا فقير احبّ الفقراء ) حتى دارد ( عرض عليه مفاتيح الدنيا فلم يقبلها ) و فرمود دوست دارم يك روز داشته باشم شكر كنم و يك روز نداشته باشم صبر كنم و تمام مطابق دستور الهى بود لذا ميفرمايد
وَ اصْبِرْ نَفْسَكَ
عادت بده نفس خود را بصبر
مَعَ الَّذِينَ يَدْعُونَ رَبَّهُمْ بِالْغَداةِ وَ الْعَشِيِّ
با مؤمنين كه هميشه اشتغال بعبادت دارند و خداى خود را مىخوانند كه فقراء مؤمنين هستند كه اشتغالى جز بعبادت ندارند
بِالْغَداةِ وَ الْعَشِيِّ
صبح و شام كنايه از دوام است روز و شب مشغول به نماز و دعا و ذكر و به ياد خدا هستند
يُرِيدُونَ وَجْهَهُ
. در باب عبادت علاوه از آنكه قصد قربت معتبر است قصد خلوص هم لازم است كه عمل قربة الى اللَّه خالصا لوجه اللَّه باشد اينها قصد رياء و سمعه و خودنمايى ندارند فقط محضا للَّه عبادت مىكنند
وَ لا تَعْدُ عَيْناكَ عَنْهُمْ
چشم از آنها نپوش كناره‌گيرى نكن ترك معاشرت و مجالست با آنها نفرما
تُرِيدُ زِينَةَ الْحَياةِ الدُّنْيا
دنيا با جميع زخارف او و زينت‌هاى او به قدر پر كاه ارزش ندارد
وَ ما هذِهِ الْحَياةُ - الدُّنْيا إِلَّا لَهْوٌ وَ لَعِبٌ
عنكبوت آيه 64 .
قُلْ مَتاعُ الدُّنْيا قَلِيلٌ
دار بالبلاء محفوفة و بالغدر موصوفة بقاء و ثباتى ندارد فانى و زائل مىشود مؤمن دلبستگى به دنيا ندارد چه رسد بانبياء و اولياء بالأخص حضرت رسالت و اوصياء آن حضرت و اهل بيت طاهرين او
وَ لا تُطِعْ مَنْ أَغْفَلْنا قَلْبَهُ عَنْ ذِكْرِنا
البته حضرت اطاعت آنها را نمىكند اين جمله براى رفع طمع آنها است كه مى
اطيب البيان في تفسير القرآن ( فارسى ) — صفحه 347 | السيد عبد الحسين الطيب